Jan Hut

Als er iets van toepassing is op deze tijd van toenemende gemeenschapszin dan is het wel Pinksteren. De somberen zullen eerder denken aan het eind der tijden. En misschien is er ook wel een relatie tussen die twee.

De afgelopen week was ik bij een bijeenkomst over leiderschap en daar kregen we het over “geld”. Het geld, zoals wij het kennen, is naast een ruilmiddel ook een bron van een failliet systeem omdat we rente heffen. Immers je kunt wel geld lenen maar daar moeten je rente over betalen. Dus je moet meer verdienen dan het geld wat je hebt geleend. Dat kan alleen maar doorgaan als je uit gaat van oneindige groei. Dat gaat dus niet goed. Dat zien we om ons heen gebeuren. Ja bij de allerrijksten die slim zijn groeit het nog wel ten koste van de minder welgestelden. Niet voor niets dat in sommig samenlevingen het heffen van rente verboden is. In de Middeleeuwen was het christenen ook verboden rente te heffen. We zitten nu (nog wel) in dat scheefgegroeide systeem waar heel veel schulden uitstaan die op te vragen zijn door een relatief kleine groep super rijken.

Nu is er over de wereld een beweging gaande die dit ook zo voelt en overal is het te zien dat mensen niet langer in dat systeem geloven. Dan gaat het niet alleen over geld maar ook over energie, grondstoffen of misschien nog wat minder tastbaar de afkeer van het individualisme. Overal ontstaan er positief gestemde gemeenschappen rond thema’s. Soms uit nood geboren soms uit idealisme. Je ziet het bij het toenemen van coöperaties, de ruil beweging, Urban farming, hergebruik van goederen, repaircafé’s. Natuurlijk ligt er ook een relatie naar de Arabische lente. Hoewel daar ook een verwevenheid is met geld en macht. Dat maakt het wel erg onduidelijk wie wat doet en welke belangen er spelen.

Terug naar onze eigen omgeving. Het is zonneklaar dat overal kleine bewegingen gaande zijn. Dat zagen we ook tijdens onze reis naar Oostenrijk. Mooi om te zien dat overal in Europa men bezig is met dezelfde dingen. Overal zie de kleine bewegingen ontstaan. Los van alle economische misère. Kijken of we samen een betere leefomgeving kunnen maken. Duna Vison doet dat op hun manier, op het Hoogeland, In Schotland, Polen, Oostenrijk en Duitsland. Wereldwijd is er de beweging van Cultural Creatives. Je hoeft je er maar even in te verdiepen of je komt het tegen. Allemaal bezig met min of meer dezelfde dingen.

En dan is er wel een heel grote overeenkomst met Pinksteren en de uitstorting van de heilige geest: De menigte liep te hoop en verbaasde zich, want een ieder hoorde hen in zijn eigen taal spreken. Ze vragen, buiten zichzelf van verwondering: zijn zij niet allemaal Galileeërs? Hoe kan het dan dat wij hen horen een ieder in onze eigen taal, waarin wij geboren zijn? Parten, Meden, Elamieten, inwoners van Mesopotamië, Judea en Kapadocië, Pontus, Asia, Frygië en Pamfylië, Egypte en de streken van Libië bij Cyrene, en hier verblijvende Romeinen, zowel Joden als Jodengenoten, Kretenzen en Arabieren: wij horen hen in onze eigen taal van de grote daden Gods spreken. En zij waren allen buiten zichzelf en geheel met de zaak verlegen, en zij zeiden tot elkaar: Wat betekent dit toch? Maar sommigen zeiden spottend: ‘Ze zullen wel dronken zijn!’

Handelingen 2:6-13

En of het nu gaat over een dorpstuin, (dus niet een volkstuin met ieder een eigen stukje maar een tuin voor het dorp), een dorpshuis, een streekmarkt, een bijeenkomst over de regio, maar ook de nieuwe kerkgemeenschappen die overal ontstaan. Één ding is duidelijk de gemeenschap groeit, ieder in hun eigen taal maar als je goed luistert spreken ze allemaal hun eigen taal maar toch zijn ze prima “te verstaan”.

En over het eind der tijden? Van die tijd zal niemand weten. Het lijkt mij niet goed om vanuit die angst te leven maar meer vanuit het positieve. Waarom? Ja waarom eigenlijk. Die vraag kwam ook in Oostenrijk voorbij en 7 juni mag ik op een bijeenkomst vertellen waarom ik de dingen doe die ik doe. Niet wat of hoe maar waarom…. !Eigenlijk een vraag voor ons allen. Waarom zou ik iets doen of laten?

Goede Pinksterdagen!

<

De afgelopen week gingen we met een enthousiaste groep mensen van het Hoogeland naar een bijeenkomst in Oostenrijk. We gingen met 8 personen in een busje (en er waren nog 4 op eigen gelegenheid) en dus voldoende tijd te praten. Het onderwerp van de bijeenkomst was regionale ontwikkelingen. Uit een aantal landen kwamen mensen bij elkaar om dingen te delen en zo elkaar te inspireren. Dat was ook hetgeen we onder de naam “Hoogeland aan Zet” de afgelopen maanden hadden gedaan. Bijeenkomsten waar er in een gemoedelijke sfeer dingen gedeeld werden en plannen gemaakt voor het Hoogeland. Geen bijeenkomsten met een vast programma maar wel bijeenkomsten waar mensen uitgenodigd werden te komen met hun plannen en initiatieven. Het waren bijeenkomsten met veel enthousiasme en betrokkenheid. In juni is de voorlopig laatste.

We mochten onze ervaringen dus delen met andere landen en goed om te merken dat de problemen in Rural Area’s overal hetzelfde zijn. Het wegtrekken van de jongeren, (die later soms ook wel weer terug komen) veel initiatieven om het leefbaar te houden. Over het algemeen toch wel krachtige tegen bewegingen een beetje tegen de stroom in roeien. Maar wel veel enthousiasme.

Het komt vaak van betrokken bewoners en als er één ding duidelijk is daar moet het vandaan komen. In Oostenrijk was er een Boerenmarkt met veel streekproducten. Mooi om te zoen hoe er de afgelopen jaren die producenten zich verenigd hebben en een een verkooppunt hebben ingericht. Toch ook wel een zorgpunt dat er inmiddels al heel veel producten niet meer in de regio worden geproduceerd. Wat dat betreft is het boeiend om te zien wat er in Polen gaat gebeuren daar zijn op dit moment nog 2 miljoen boerderijen. Heel vaak kleinschalig en dus iets wat wij voor een deel weer heel graag willen hebben. Veel streek producten.  Maar ook daar slaat de schaalvergroting toe. Met als gevolg dat er veel kleine lokale producenten met specifieke producten verdwijnen Kunnen ze het goede behouden en toch ook efficiënter produceren. Als het ware een fase overslaan? De aanwezige dame uit Polen was daar niet erg positief over ze verwachtte alleen maar schaalvergroting en dus verschraling.

Er was een erg leuk project gepresenteerd: Duna Vision. Er trekt een groep mensen al wandelend van de bron van de Donau naar de Zwarte Zee. Onderweg zijn er allerlei stops waar cursussen, workshops of discussiebijeenkomsten worden gehouden. Doel is om nadrukkelijk in contact te komen met lokale initiatieven. Je kunt een paar dagen meelopen, een paar week of het hele eind. ze doen er een half jaar over. Iets wat natuurlijk prima te kopiëren is.Wandelen langs de Rijn, langs het wad of langs alle Groninger wierden.

We waren ook te gast bij een initiatief met de naam Otelo onder de noemer Ruimte en tijd voor jouw ideeën. Mooi om te zien hoe er in een relatief klein dorp Kirchdorf een huis hebben ingericht voor allerlei bijeenkomsten. @ reisgenoten uit het gezelschap komen uit Winsum en hebben daar net 40 dagen lang een tijdelijk Dorpshuis gehad onder de naam “de Tijd”. Prachtig om te zien hoe 1000 kilometer verderop dezelfde initiatieven worden ondernomen. Er hing een geweldig leuke sfeer. We hebben met elkaar gegeten, Otelo, Duna Vision, Hoogeland aan Zet mooi om zoveel betrokken mensen uit Europa bij elkaar te zien. Het ging niet over plannen en geld maar vooral wat ons bindt en hoe we de beweging kunnen uitbreiden. Mooi!

De Nationale dagen zitten er al weer een paar dagen op. Koninginnedag was onvergetelijk en dat is op een heel andere manier ook 4 mei. "Opdat wij niet vergeten". Op ons dorp vieren we 4 mei nu weer jaarlijks. Het was traditie geworden om dat om de 5 jaar te doen. Mooi dat dat nu weer jaarlijks is. Met stilte, het Wilhelmus en gedichten door schoolkinderen. De discussie om het alleen te beperken tot de slachtoffers van de 2e wereldoorlog vind ik zelf wel een beetje raar want een oorlog kent eigenlijk alleen maar verliezers. 

Tijdens onze reis naar Amerika bezochten ook Arlington Cemetery. De nationale begraafplaats in Washington. Indrukwekkend groot. Het is een nog operationele begraafplaats waar nog iedere werkdag 27 militaire begrafenissen worden gehouden. Hoewel je er als toerist wordt rondgeleid en er met veel ceremonieel de wacht bij het monument voor de onbekende soldaat iedere half uur wordt gewisseld is het voelbaar dat er diep respect is voor de gevallenen. In 1989 was ik ook in Washington en toen was net het Vietnam Monument gereed en daar was het één en al emotie, veel huilende familieleden. We zijn toen ook maar snel weggelopen daar paste toen geen toeristen tussen. Dat is inmiddels anders nog steeds worden bij het Vietnam monument fotootjes gezet bij de indrukwekkende muur met de namen van de gevallen militairen. Maar duidelijk wel bedoeld als voorlichting dus ook aan toeristen. 

Een week later waren we aan de andere kant van het land en toen troffen we bij Santa Monica Beach naast de Santa Monica Pier een heel stuk strand waar iedere zondag witte en rode kruisjes worden geplaatst. Arlington West, a project of Veterans For Peace. Iedere week worden daar symbolisch lijkkisten met de Amerikaanse vlag erop neergezet. Iedere week voor iedere gevallene een kist. Een soort eerbetoon / protest aan de gevallen militairen in Irak en andere oorden. Daar wordt de gevallen tegenstanders herdacht en misschien nog wel indrukwekkender de gevallen van zelfmoord bij militairen. Daar waren veel bloemen brieven foto's en een wand met foto's met minder fraaie beelden van wat een oorlog doet.

3 totaal verschillende manieren om slachtoffers te gedenken. Als ik dan kijk naar de indrukwekkende uiting op het strand waar ze ook de slachtoffers van de "tegenpartij" herdenken inclusief de slachtoffers door zelfmoord, dan is de discussie bij ons rond de 4-mei viering na 70 jaar wel een beetje bijzonder.

Gelukkig gebeurt het niet zo vaak maar de afgelopen week had ik iemand aan de lijn die boos op me was, niet een beetje, maar erg. Ik had iets gedaan  (of beter iets niet gedaan) waardoor hij zich in zijn hemd gezet voelde. Het ging over iets in het vrijwilligerswerk voor een vereniging en om eerlijk te zijn ik had geen flauw benul. Hij riep dingen naar me waardoor ik van slag raakte. Wil ik zo behandeld worden?

Toen ik me in hem probeerde te verplaatsen als bestuurslid kon ik me wel iets vaag voorstellen bij zijn gevoel. Ik had één en ander beter kunnen communiceren. Maar het was nu eenmaal gebeurd. Excuses hielpen niet, hij bleef boos. Een eerste natuurlijke reactie bij mij was: nou dan stop ik toch gewoon met dat vrijwilligerswerk. Dat kostte me toch maar tijd en het levert helemaal niets op. Niet in geld, niet in aanzien of zelfs ook maar plezier. Waarom doe ik het eigenlijk? Die vraag kwam de afgelopen week ook al een voorbij: bestaat altruïsme? Iets belangeloos doen? Want achter ogenschijnlijk belangeloos handelen is toch ook wel vaak iets van: geeft een goed gevoel, zo ben je opgevoed, er ooit iets voor terug krijgen dus helemaal belangeloos? Een vraag waar boekenkasten over geschreven zijn.

Het voorval deed me denken aan een verhaal dat ik zag op TED. Joshua Prager was betrokken geweest bij een zwaar auto ongeluk dat was veroorzaakt door een chauffeur met een behoorlijk wat veroordelingen op zijn naam. Hij raakte zwaar gehandicapt en ging na jaren op zoek naar de veroorzaker naar een vorm van excuus. Tot zijn stomme verbazing bleek de chauffeur zichzelf te zien als slachtoffer. Er kwam geen enkele vorm van excuus. Mooi zoals  Joshua Prager zich in de veroorzaker weet te verplaatsen en zo het geheel weet af te sluiten. Iets waar de wereld volgens mij behoefte aan heeft. In mijn situatie als de vereniging het wil blijf ik me gewoon inzetten. Als Joshua zich over zoiets heen kan zetten….

Ergens anders trof ik een mooie animatie over extraspectie die het heel mooi weet te duiden. De wereld zit te wachten op mensen die de wereld bekijken vanuit een andere gezichtspunt dan het eigen ik. Daar heb ik nog veel te leren. Ik denk dat we daar inderdaad een betere wereld van krijgen.

Je bent zo weer in het ritme na een vakantie. Woensdag kwamen we terug uit een andere cultuur en dat lijkt al weer lang geleden. Is er bij Amerika sprake van een heel andere cultuur? In mijn ogen wel. Het land is zo anders georganiseerd. Wij uit Nederland kijken daar soms toch een beetje raar tegenaan. Wij vinden het wel wat oppervlakkig. Na de eerste vraag: “Hoe is het met je?” blijkt dat ze helemaal niet willen weten hoe het met je gaat. En dan komt ook al snel de vraag: Where are you from? Om vervolgens te vertellen wat ze met Nederland of Europa hebben. It’s near Sweden isn’t it? Toch wil men vaak wel meer weten van andere culturen als er de tijd voor is.

Toch nog even 2 leuke voorvallen. Ze zijn in onze ogen misschien een beetje raar maar daartegenover zullen wij ook wel veel dingen hebben die buitenlanders raar vinden en wij o zo gewoon. Bijvoorbeeld de kaasschaaf.

Het eerste voorval was de eerste week toen Gemma een telefoontje kreeg dat ze in principe was aangenomen na een sollicitatie en dus was er iets te vieren. We zochten een leuk terras op (wat daar nog lang niet altijd mee valt) en wilden gaan zitten maar een ober verwees ons naar binnen om een plek toegewezen te krijgen. Daar stond iemand achter een receptie te vertellen dat het terras vol was en dat we moesten wachten. Terwijl we hadden gezien dat er tafeltjes vrij waren.Maar ja het systeem gaf aan: alles bezet. Gelukkig werd het snel opgelost maar het is wel een voorbeeld hoe de functies daar gescheiden zijn. De ober bood zijn verontschuldigingen aan en vond het blijkbaar zelf ook wat genant.

We hebben veel geslapen in motels, niet al te veel luxe maar wel geweldig grote kamers met 2 tweepersoonsbedden, altijd een bad en soms een koelkast. Het ontbijt wat er soms beloofd werd was in 2 gevallen niet meer dan staande koffie koffie drinken met een broodje erbij. Maar ja de prijs was er naar en voor de rest niets op aan te merken, keurig. Het laatste hotel beloofde ook een swimming pool. Nu was het daar nog net te koud voor maar het was er wel, nou ja pool. Wij zouden het een jacuzzi noemen. Alles in Amerika is groter behalve de zwembaden dan. Tot mijn grote vermaak hing er wel een bord dat bijna even groot was dan het bad zelf met de waarschuwing dat er geen badmeester aanwezig was.

Natuurlijk is er nog veel meer over onze reis te vertellen wat we gezien hebben en gedaan. Het is samen te vatten met het was een geweldig leuke reis. Iets om samen op terug te kijken met een heel vertrouwde reis genoot. We kennen elkaar al het hele leven dus geen enkele verrassing. Voor Gemma breekt er een nieuwe fase in haar leven aan: aan het werk. Zelf moet ik weer op zoek naar de draad om hem weer op te pakken.

Een poosje terug blogde ik regelmatig over Rijnlands organiseren. Dat gaat over het betrekken van de werkvloer, meer respect voor vakmanschap ook wel bottom up genoemd. Het tegenovergestelde van organiseren volgens planning & controlen sturen door middel van bonussen. Zoals in veel MBA & MER opleidingen wordt onderwezen .

De afgelopen weken mocht ik met onze dochter 2 weken door Amerika trekken. Ze is klaar met haar studie HRM een mooie aanleiding om samen op reis te gaan. Het was niet de eerste keer dat ik in Amerika was, toch blijf ik me verbazen. Zo anders.

Geweldig om te zien hoe daar een aantal dingen werken waar wij moeite mee hebben . Vooral de angst om aangeklaagd te worden. Soms zag ik ook dingen die misschien in onze ogen inefficient zijn maar als je er even over nadenkt toch goeie dingen bevatten. Bijvoorbeeld dat een buschauffeur geen kaartjes mag verkopen. Dat hij geen geld in ontvangst mag nemen. Functiescheiding in optima forma . Dat komt ons wel een beetje overdreven voor maar op die manier kan de chauffeur zich concentreren op het verkeer. Op zich is daar wel iets voor te zeggen. Hij heeft niets te maken met opstandige passagiers Het voert te ver om op alle opvallende dingen in te gaan daar is de Amerikaanse maatschappijmaatschappij te verschillend voor. Toch een paar opvallende ervaringen.

We zijn in Hollywood geweest, allemaal nep. We hebben achter de schermen gekeken een gelijk illusie armer. Central Perk van Friends, de Mentalist Alleen een hoop latten en triplex en vooral veel kunstgrepen om het er echt uit te laten zien . Raar maar op de een rare manier doet het me denken aan onze schijnzekerheid. Alles wat we dachten goed te geregeld te hebben blijkt ook maar instabiel te zijn. We hebben ons mee laten sleuren door de Amerikaanse droom.  En als je 2 weken door dat prachtige land hebt mogen reizen kan je niet anders dan onder de indruk zijn van de Amerikaanse droom. Het ruimteprogramma, de sportbeleving, de verering van helden. maar toch ook wel de vraagtekens bij de aanwezigheid van het Amerikaanse leger in het Midden oosten. Raar om te zien dat op Monica Beach een heel stuk strand is ingericht als Arlington west. Heel veel kruizen symboliseren daar de gevallen soldaten maar ook honderden kruizen ter nagedachtenis aan de soldaten die zelfmoord plegen. Zo anders dan wij dat doen. Het is niet te vergelijken. Voor mijn gevoel stoppen wij veel dingen weg. We bezochten een baseball wedstrijd. Daar gaan baby's en kleine kinderen mee naar het stadion .

En wat mijzelf wel raakt te het zingen van het volkslied. idereen gaat staan. En zingt mee. Die nationale verbondeheid krijgen wij de komende week ook een beetje hoop ik. Mooi. Het waren 2. mooie weken. Dochterlief is klaar met de studie en het was fantastisch dat ze een telefoontje kreeg dat ze in principe aangenomen is naar aanleiding van het sollicitatiegesprek de dag voov ons gesprek. Mooier kan je het niet krijgen.

Op 1 april is de 2e editie van de verkiezing van Het Leukste Dorp Van Groningen gestart. Natuurlijk hoop ik voor RTV noord en het dagblad dat het net zo gaat leven als bij de eerste editie. Toch doen we er als dorp zoals het nu lijkt niet aan mee. Het is natuurlijk altijd mogelijk dat iemand uit Zevenhuizen ons dorp aanmeldt. Dat na enige tijd een groep toch weer de handschoen oppakt. Maar ik ben bang dat deze keer de chemie ontbreekt. In 2011 hebbenwe wel heel veel in gang gezet. Het klopte allemaal. De promoclip, de wensdag voor ouderen, de ongelijke strijd met Tolbert, de reis naar Zevenhuizen ZuidHolland en de betrokkenhied in het dorp. Iedereen die de kennissen achter de broek aan zat om te stemmen. Daar kunnen we niet weer mee aankomen. Het hele traject was erg speciaal, dat is niet zomaar even over te doen. Het is geen hardloop wedstrijd waar je voor kunt trainen.

Het is te merken dat Rtv noord het jammer vindt dat we niet enthousiaster zijn, maar dat is een wat mager argument om wel weer mee te doen. De eerste editie sloot heel mooi aan bij het gevoel van trots. Het was meer dan een wedstrijd, het ging over verbondenheid met je omgeving en medebewoners. De term saamhorigheid viel vaak. Of die sfeer en omstandigheden weer ontstaan, ik hoop het voor de organisatoren, want het was heel erg bijzonder. De afgelopen week hoorde ik in het dorp dat we de ervaring, die we als winnaar hebben gehad, ook graag een ander dorp gunnen. Dat is denk ik zoals veel 7huisters er over denken. En of we weer mee doen hangt niet van mij alleen af. Er is een vacature, ik meld het dorp niet weer aan, maar als iemand anders wil, dan mag dat natuurlijk. Ik ben maar een van de bewoners en heb het niet alleen voor het zeggen.

De vorige keer melden we ons als 103e dorp aan, er is dus ook nog wel de tijd.

Goede (witte) Pasendagen allemaal. Het is echt allemaal in de war. De feestdagen worden helemaal door elkaar gegooid. Gelukkig hebben we vorig jaar een kunstboom gekocht die kan je ook versieren met veel geel. Misschien hebben we aan het eind van dit jaar gele sneeuw. (Waarschuwing: Eet geen gele sneeuw!!)

Een mooie overgang naar de blog van deze week over bemesting. Ik zag een opname op TED over desertificatie, wat ik vertaal met Woestijnificatie. (zie hieronder) Het is het fenomeen dat de woestijn oprukt. Jaren hebben we gedacht dat het kwam door uitputting en overbegrazing. Het onderstaande filmpje laat de achtergronden zien. Het laat ook een wetenschapper aan het woord die met schaamte verteld  dat er kuddes olifanten werden afgeschoten omdat er gedacht werd dat die verantwoordelijk waren voor de uitdroging en woestijnificatie. Niets lijkt minder waar. Juist grote kuddes zorgen voor een goede structuur in de bodem en daardoor wordt het water beter vast gehouden.

Het is fascinerend om te zien hoe een gebied letterlijk opbloeit, groen wordt als er grote kuddes (schapen, geiten of koeien) overheen trekken. Juist het begrazen, het plattrappen en de natuurlijke bemesting zorgen voor een goede bodem conditie. De inleider beweert en toont aan dat het probleem van klimaatverandering grotendeels wordt veroorzaakt door woestijnificatie en dat door de aanpak die hij voorstaat dit proces gestopt kan worden zelfs terug gedraaid. Hij beweert dat door de juiste aanpak CO2 problematiek terug gebracht kan worden tot het niveau van voor de industrialisering.

Er zijn dus een grote veranderingen aan de gang. Op het niveau van geloven dat de aarde plat is tot het moment dat hij rond blijkt te zijn. De Woestijnificatie blijkt niet veroorzaakt te worden door overbegrazing maar door onderbegrazing door grote kuddes. Het inrichten van organisaties als machines en dat te besturen volgens een aanpak die in veel MBA en MER opleidingen wordt gepredikt leidt juist tot minder betrokkenheid en uitholling en dus tot verlies. Medewerkers zijn niet de grootste kostenpost die tot een minimale omvang teruggebracht moet worden maar juist de grootste bron van kennis die een bedrijf duurzaam gezond kan laten zijn. De trek naar grote steden: Urbanisatie blijkt hoewel er meer mensen wonen vereenzaming en individualisering in de hand te werken. Juist op het platteland is er ruimte, aandacht voor elkaar en verbondenheid. De laatste 2 zijn mijn persoonlijke wereldbeeld maar volgens mij net zo waar.

Mooi inzichten die passen in de tijd rond Pasen, het feest van hoop. Fijne Paasdagen!

Sinds een paar jaar kom ik op allerlei fronten het fenomeen krimp tegen. Op de lange termijn gaat Nederland als geheel krimpen. De deskundigen verwachten dat dit ergens gaat gebeuren rond 2038. Maar omdat er ook nog gebieden groeien is de krimp vooral waarneembaar aan de randen van het land. In onze provincie is dat nu al aan de hand in noord en oost Groningen. 

Krimp is dus een gegeven maar wat veel sluipender is is de verandering in leeftijdsopbouw. Meer ouderen en minder jongeren. Die jongeren trekken sneller weg uit de krimpgebieden dat maakt het fenomeen krimp zo boeiend. De afgelopen week was in bij het krimpcafé in Leeuwarden. Na het verplichte praatje van een gedeputeerde was Tialda Haartsen aan het woord. Ze bracht het verheel van de krimp duidelijk, met voldoende informatie, relativerend, maar ook in mijn ogen heel reëel. Ze schetste een proces als ware het een rouwproces. Ontkenning, Protest (of boosheid), Onderhandelen en vechten, Depressie en Aanvaarding. De afname van jongeren gaat hard en dat duurt ook nog wel een poosje. Krimp op een dorp tegengaan om bijvoorbeeld de school open te houden is lastig want waar moeten die kinderen vandaan komen? Uit het naastgelegen dorp? Daar is men ook bezig met soort gelijke plannen en ook daar krimpt het. 

De overheid is aan de slag met krimp. In de Eemsdelta is en al druk bezig voorzieningen te bundelen. Maar of dat allemaal wel zo handig is weet ik zo niet. Er zijn allerlei rapporten en als ik daar doorheen blader valt me een ding op het gaat altijd over voorzieningen. Maar ook is overal te lezen dat het het niet gaat om stenen maar vooral over de sociale verbanden. Daar is in al die rapporten niet veel over te lezen hooguit dat ze belangrijk zijn. Ja de overheid gaat uit van een dak per kern. Oftewel in ieder dorp is of komt een ontmoetingsplek. 

Er is landelijk een heuse site www.vanmeernaarbeter.nl daar staat veel informatie. Daar komt ook het plaatje hierboven vandaan. Dat plaatje laat zien dat er tot 2040 krimp is in de gebieden waar het nu ook is, plus nog een stukje in Gelderland en de Achterhoek. Dat lijkt me toch niet te kloppen.

Uit het woon en leefbaarheidsplan Eemsdelta las ik iets wat me aan het denken zette: Als er dan geconcentreerd moet worden, àls er dan verhuisd moet worden, àls er dan een verandering komt, dan moet het ook het beste zijn dat er is. Scholen, winkels, medische zorg: ze moeten top zijn.

Dat vraag ik me af. Waar is dat op gebaseerd? Willen de bewoners dat het allemaal top is? En wat is dan top? Als je de mensen vraagt denk ik dat je een totaal ander antwoord krijgt. Het lijkt er op dat de overheid het krimpvraagstuk domineert. Terwijl overal is te lezen dat de burgers de verandering moeten vormgeven.

Er zit 1 plaatje in het plan wat misschien nog wel het aller duidelijkst is. De afname van de bevolking in de Eemsdelta naar leeftijdsopbouw. Dat begrijp ik en dan is wel duidelijk dat er een hoop te veranderen staat. En dat gaat alleen nog maar harder. Tot 2040 is er voor veel regio's zo'n plaatje van krimp lijkt me. Anders dan het grijze plaatje aan het begin doet vermoeden. Of ben ik het spoor bijster? 

Gisteren en eergisteren was het weer Nl Doet, de grootste vrijwilligersaktie van Nederland. Ruim 8300 klussen zijn geklaard. Een geweldig leuke actie. Er werd geschilderd, opgeruimd, getimmerd voor een vereniging, stichting of zorginstelling. Dat gaat gepaard met heel veel media geweld. Zelfs de koningin en de toekomstig koning doen mee. Het gaat over een beetje zorgen voor je eigen omgeving. De hengelsport vereniging in ons dorp had al de jaarlijkse actie om de kanalen en sloten zwerfvuil vrij te maken. Nu doen ze dat tijdens NL-doet. 

In ons dorp hebben we in dat weekend ook de vrijwilligersavond. Op die avond zijn de vrijwilligers van harte welkom en daar nemen we even het jaar door wat gaat er allemaal gebeuren. Het heeft 6 jaar geduurd maar eindelijk wordt de avond zoals het is bedoeld. Al de mensen die iets met het dorp hebben gewoon bij elkaar. Het rare is dat er in het begin nauwelijks mensen kwamen want niemand vond dat hij of zij vrijwilliger was. Er leefde schijnbaar het beeld dat het geweldenaren zijn die dag en nacht bezig zijn met vrijwilligers werk. Als je mensen er op aansprak was vaak te horen ja maar ik ben geen vrijwilliger. Maar als je ze dan wijst op het feit dat ze in de kantine staan bij het korfbal, grensrechter het voetbal, voorlees moeder, zieken bezoeken in kerkelijk verband, verkeersregelaar bij een evenement of collecteren voor een goed doel, dan blijkt al snel dat iedereen vrijwilliger is. Mensen die net even wat meer doen, Zo bekeken is het ook het oprapen van dat blikje op straat vrijwilligerswerk. Want eens per jaar rapen we blikjes, flesjes, wietzakjes, chipszakken, vuurwerkhulzen en noem maar op onder het mom van de grootste vrijwilligers actie. Dus raap je een blikje op en gooit je het in een prullenbak dan ben je ook welkom op de vrijwilligersavond.

Het gaat er om dat je net iets meer doet. De winkelier zei het vroeger zo mooi als iets afgewogen moest worden: "Het is iets meer, mag dat?" Marketing technisch een geweldige vondst. Je doet iets extra en heel subtiel wijs je er op. Bijna als excuus dat je "per ongeluk" teveel hebt afgewogen. Hij had het ook niet hoeven zeggen. In het engels is er de kreet "under-promise and over-achieve". Je doet meer dan je beloofd hebt. (en je belooft niet teveel) 

Het staat een beetje in schril contrast tot wat bedrijven er soms van bakken. Paardenvlees in lasagne, te weinig koffie in de koffiepads, te weinig alcohol in blikjes bier. Bas Heine schreef er een mooi artikel over onder de naam Zwendel. Wat maakt dat mensen die van nature zich belangeloos opstellen als ze in een herkenbare gemeenschap zitten, zodra ze zich in een competitieve omgeving zitten heel snel de hand lichten met de regels? Zijn dat andere mensen? Ik denk het niet. Blijkbaar worden we slim overgehaald om mee te doen in die race om de beste te willen zijn het grootste marktaandeel te krijgen met zo hoog mogelijke winst. In die omgeving verliezen we snel onze geloofwaardigheid.

Gisteren was er een tenenkrommend verhaal in VARA's Kassa over hoe hooghartig Vodafone omgaat met klanten. Ik vraag me af of Elian Swaab van Vodafone ook mee heeft gedaan met NlDoet? NlDoet haalt ons slim over om mee te doen met vrijwilligers acties. Een beetje in de taal van Elian. Ik zou met hem wel eens een kop koffie willen drinken wat hij zelf van zijn optreden vind. Elian zou je me willen mailen? smile@janhut.nl Want Bas Heine sluit zijn geweldige artikel af met de opmerking: Al die halfhartige schuldbekentenissen en dat luchthartig schouderophalen. Het echte praten moet nog beginnen. OK doen we, Elian mail je me?

Om het niet te somber te laten eindigen, ik zag nog een animatie die gaat over een oplosrichting. Mooi in beeld gebracht hoe een klein beetje jokken leidt tot een economische crisis. Mooi!!