Spring naar inhoud

In mijn blog zoek ik altijd een voorval wat ik meemaak om het vervolgens breder te trekken en dan weer terug te komen op het voorval. Dat lukt niet zo vaak maar soms is een voorval te leuk om te negeren.

Het laatste weekend was weer de Tocht om de Noord. Een wandeltocht door Groningen. Deze keer stond het in het teken van “de Ploeg” een stroming van Groningse schilders. Langs de route stonden veel mensen mooie vergezichten te schilderen. Sommige schilders geconcentreerd, anderen lieten de wandelaars mee schilderen. De wandelaars waren zo bezig met het thema schilderen dat ze niet de "grote ploegen" van landbouwers zagen die speciaal langs de route waren opgesteld. Anderen zagen juist een kudde met schapen die gedekt waren (dus een kleurrijke kont hadden) als iets wat de organisatie zo had geregeld. Die mooie kleuren waren aangebracht door de ram die relaxed in het land lag na gedane arbeid. Hij was te herkennen aan het tuig met het krijtblok.

Het was leuk om de wandelaars te vertellen van die kleuren en de bedoeling. Zodra de ram een schaap dekt krijgt dat schaap door het krijtblok een gekeurde kont. Voor de boer het teken dat als het goed is gegaan het schaap na 5 maanden (min 5 dagen) lammeren krijgt. De boer verwisselt het krijtblok na 17 dagen door een andere kleur en als er met het dekken iets mis is gegaan onderneemt de ram een nieuwe poging. Voor de boer het teken dat de lammeren 17 dagen later komen. In veel gevallen is het in één keer raak.

Eigenlijk is het in de politiek net zo. Heb je eenmaal kleur bekend, dan ben je niet meer interessant. Niet voor niets wordt er veel aandacht besteed aan de zwevende kiezer. In Amerika is dat tot kunst verheven. Mensen waarvan bekend is wat ze kiezen, worden genegeerd. Daar wordt geen energie meer in gestoken. Net zoals de ram rustig lag. De meeste ooien hadden een kleurtje na gedane arbeid.

De gemeenteraadsverkiezingen komen eraan. Ik krijg voor het eerst de kans om op een lokale partij te stemmen. Mijn hart ligt bij de regio en bij coöperatief handelen. Partijen die sterk de vrije markt nastreven hebben niet mijn voorkeur. Dat heeft ons misschien wel welvaart gebracht maar het heeft ook veel collectief goeds afgebroken. De afgelopen dagen ben ik ondergedompeld in het coöperatieve gedachtegoed. Daar ligt mijn voorkeur, nu nog even uit puzzelen welke partij dat het sterkst in het programma heeft staan. Kon je dat maar zien op de rug van de kandidaten. Of ruiken zoals de ram dat kan bij bronstige ooien. Ik ga toch maar eens naar een lijsttrekkersdebat, sfeer proeven (of toch ook een beetje ruiken.)

Een goede vriendin van ons, Mary Alice Arthur, reist de wereld over als story activist. Ze is er van overtuigd dat een ander verhaal een andere wereld kan brengen. Want we leven allemaal een verhaal wat ons is verteld. Door onze ouders, de kerk, de school of vrienden. En raar maar waar ik lees steeds meer dat we een ander verhaal nodig hebben. We leven in een land waar het verhaal van Liberalisme vaak wordt verteld. Het verhaal van vrijheid van meningsuiting, het geloof in een vrije markt met beperkte overheidsregulering.

 

Daarvoor waren we een land waar het verhaal van christendom werd geleefd. Daarvan zijn er nog veel voorbeelden waar te nemen. Nog heel veel mensen leven gelukkig dat verhaal. Maar hand over hand gaan landen over naar het verhaal van de vrije markt en vrijheid van de mens. Dat alles heeft ons heel veel goeds gebracht. Beter onderwijs, beter gezondheidszorg, minder oorlog en meer economische welvaart. Tegelijkertijd zijn er ook schaduwkanten zichtbaar. Die openheid en vrije markt zorgt ook voor handige Harrie’s die er dankbaar gebruik van maken. En door die handige Harrie’s ontstaan er bedrijven die er voor zorgen dat ze toepassingen verzinnen die mensen gaan gebruiken. Voor dat gebruik vragen ze een stukje informatie van gebruikers. Dat stukje informatie geeft die bedrijven de mogelijkheid mensen te verleiden tot de aankoop van producten en diensten. Of ze verslaafd te maken aan social media en zo nog meer informatie over zichzelf vrij te geven. Maar het geeft ook (sommige) overheden de mogelijkheid mensen op een bepaalde manier te laten gedragen. China gaat daar heel ver in. Verkeerde uitingen op social media ontneemt chinezen de mogelijkheid om ver te reizen bijvoorbeeld.

 

We leven bijna allemaal het verhaal wat ons wordt verteld door die grote bedrijven of overheden. Het blijkt dat onze vrije wil helemaal niet zo vrij is. We zijn door de eeuwen heen gevormd door wat we als mensen hebben meegemaakt. Er zijn 2 boeken die daar prachtig over vertellen, Homo Sapiens en Homo Deus van de schrijver Yuval Noah Harari.  Op meerder plaatsen noemt hij dat we een ander verhaal nodig hebben. Dat is precies waar Mary Alice haar passie zit. Het veranderen van de wereld door een ander verhaal. Van 10 tot 30 september gaan 50 storytellers uit de wereld van storytelling aan de slag met die uitdaging. Ben je benieuwd naar deze actie? Ga dan naar www.storythefuture.com

Het verhaal van storytelling is een boeiende. Uiteindelijk is verhalen vertellen zo oud als de mensheid. Voor we konden schrijven, konden we al verhalen overbrengen.  Vooral reizigers kwamen met verhalen over andere regio’s en andere volken. Reizigers kregen dan ook volop de gelegenheid hun verhaal te vertellen die ze vaak uit 2e hand hadden of van horen  en zeggen.

 

Inmiddels is er een soort tweedeling ontstaan. Storytelling vanuit de verteller en daarnaast verhalen die je leeft. Het eerste gaat over: hoe vertel ik een verhaal, weet ik mensen te boeien, emoties over te brengen? Het andere storytelling gaat over het verhaal wat iemand heeft beleefd of geleefd. Want we leven een verhaal. We leven het verhaal waar we mee zijn opgevoed, de verhalen vanuit de bijbel of de koran, verhalen van je ouders of verhalen van de school.

 

Je leeft de verhalen waarvan je denkt dat ze juist zijn. Tot je opeens een verhaal hoort wat je aan het denken zet. Opeens zie je stukjes op de plaats vallen. Het verhaal verandert, je bent niet meer zo overtuigd. Er zijn voorbeelden genoeg. Vroeger draaide zon om de aarde tot het opeens duidelijk werd dat we om de zon draaien. Er zijn mensen die geloven in de vrije markt en oneindige groei. Inmiddels is een grote groep mensen daar niet meer van overtuigd. Toch worden economen daar nog steeds in geschoold. (als ik het goed heb begrepen).

 

Storytelling kent ook een kant, die vanuit de luisteraar. Want wat is een storyteller zonder iemand die er naar luistert? De luisteraar die vragen stelt en probeert te doorgronden wat het verhaal achter het verhaal is. Is dit het verhaal van horen zeggen of is dit het verhaal wat geleefd is. Is dit een verhaal wat bedacht is door een slimme marketeer om ons laten verlangen naar een product. Herkennen we de boodschap van “koop mijn product of dienst”?  

Een week geleden was Marleen Stkker te gast in Zomergasten en ze schetste 2 typen mensen: “De werkelijkheidsmens neemt de wereld zoals die is en gaat daarin optimaliseren, soms heel creatief en idealistisch. De mogelijkheidsmens kan zich daarentegen een wereld voorstellen die nog niet zichtbaar is. Hij kan de schaduw zien van dat wat nog niet is gebouwd.” De mogelijkheidsmens is dus ook in staat het verhaal dat we leven aan te passen. Geloven in de organische wereld waar groei stopt. Het verhaal van de succesvolle meent waar we met elkaar de verantwoordelijkheid nemen. Het verhaal van de tagedie van de markt. De markt die alles kapot maar wat je lief is. Op die markt (van oneindige groei) is een gulden geen cent meer waard.