Blog van Jan Hut

De afgelopen weken waren er een paar vergaderingen waar ik aan mocht deelnemen. En om eerlijk te zijn ik krijg er steeds meer weerstand tegen. Misschien herken je het wel een bijeenkomst waar één persoon het gesprek domineert. Overtuigd van zijn eigen gelijk en anderen niet aan het woord laat.

Zelf ga ik er vanuit dat de echte kennis van een groep in het midden ligt. Maar waarom maken we er dan steeds een soort wedstrijd van wie de beste statements en stellingen kan maken. Deze week zag ik het gebeuren en weer waren er mensen die de discussie monopoliseerden. Als je dan een krachtige stem hebt en ook nog flink van postuur bent, heb je al een heel groot voordeel. Je kunt mensen gewoon overschreeuwen. En ik zag deze week nog zo’n voorbeeld van iemand met een politieke achtergrond te laat binnenkomen en nog voordat hij op een stoel zag zich al bemoeide met het gesprek met een vasthoudenheid van:  ik laat mij het woord niet ontnemen. Gewoon door iemand anders heen blijven praten tot het zo genant is dat iemand anders zich wel stil houdt.

Zelf merk ik dat ik dan alleen maar ongelukkiger wordt en zeker als ik een poging ondernomen heb om iets te zeggen en ik kom er niet tussen dan merk ik dat het iets met mij doet. Blijkbaar ben ik dan te veel man om iets harder te gaan praten en toch ook mijn inbreng naar voren te brengen. Dat lukte na een aantal pogingen en tot mijn stomme verbazing zei de dominantste persoon: “dat is gewoon niet waar”. Oeps ik voelde de kinder aanpak gewoon bij me boven komen: Welles, nietes, welles enz.

Een van de vergaderingen begon heel mooi, zo maak ik ze niet zoveel mee. De initiatiefnemer vroeg om een moment stilte en nam de aanwezigen mee in een stukje bezinning om even alles weg te stoppen wat niet bij de bijeenkomst hoorde. Er ontstond een leuke ontspannen sfeer met aandacht voor een ieder door middel van een denkbeeldige bal die overgegooid moest worden. Een soort van talking stick. Wikipedia: De praatstok (Engels: Talking stick) werd gebruikt door bepaalde indianenstammen in Noord-Amerika bij vergaderingen van stamoudsten. Het was gebruikelijk om de stamoudste die de staf vasthield uit beleefdheid niet te onderbreken. Vervolgens werd de staf doorgegeven aan het volgende lid van de vergadering die iets wilde zeggen. De staf was een ceremonieel object dat was versierd met arendsveren en kristallen om het belang ervan te onderstrepen. Jammer genoeg werd de vergadering waar ik bij was, onderbroken door 2 laatkomers die gelijk ook redelijk de bijeenkomst domineerden.

Het kan zo eenvoudig zijn. In mijn ogen is ieder die aanwezig is even belangrijk. Je moet alleen wel de tijd en rust nemen om naar elkaar te luisteren. Naast een voorzitter zou het goed zijn een soort tijdsbewaker te hebben die er voor zorgt dat een ieder ongeveer even veel tijd en of aandacht krijgt. Een goede voorzitter doet dat maar vaak sneeuwt dat onder. Luisteren is dus belangrijker dan praten en samen zoeken naar wat verbindt. Wat is in het midden van de groep?  

Het organiseren van bijeenkomsten die er toe doen is nog niet zo eenvoudig. Want hoe zorg je ervoor dat iedereen zich een beetje respectvol gedraagt. Hoe krijg je een setting waar mensen naar elkaar willen luisteren? Ja een talking stick kan helpen. Maar luisteren is meer dan alleen beleefd aanhoren en wachten op jouw beurt. Luisteren doe je met aandacht en je hart. Een dierbaar contact van me Mary Alice uit Nieuw Zeeland heeft er een paar mooie verhalen over. Als het ooit nodig is dat we leren om naar elkaar te luisteren dan is het wel nu. Want het systeem is moe, de wereld is moe van steeds meer moeten presteren. We maken zelf de wereld nodeloos complex hoe kunnen we de domme dingen afleren en dingen doen die er toe doen? Dat kan door gewoon elkaar de goeie vragen te stellen en de tijd, ruimte en aandacht nemen er het er over te hebben. Om die gesprekken op gang te brengen en “te hosten” zonder me met de inhoud te bemoeien dat is de opdracht die ik steeds duidelijker voel als mijn weg in het leven.

Toen ik mijn eigen bedrijf begon schafte ik een paar handenwarmers aan. Leuk om te geven en niet iedereen kent ze. Een zakje gevuld met vloeistof met een metalen plaatje erin. Als je dat plaatje klikt komt er een reactie op gang die veel warmte afgeeft. Lekker voor koude handen (of andere lichaamsdelen). Het is prachtig om te zien hoe het het zakje vloeistof opeens stolt en en in een paar tellen hard wordt. Ik gebruikte die handenwarmers als relatiegeschenk. Daarop stond de opdruk: Jij en ik voelt als (Klik) Warmte

Die klik symboliseert voor mij ook wel het omslagpunt waarna er een totaal andere toestand komt. In mijn ogen leven we ook in zo’n tijd. Je voelt bijna dat er dingen hard aan het veranderen zijn. Ok niet zo snel als dat zakje met vloeistof maar toch wel heel snel. De bevingen als gevolg van de gaswinning is zo’n voorbeeld waarbij het heel lang ontkend is dat er een probleem is. Volgens mij zijn er nu nog maar weinig mensen die het probleem niet kennen maar er wordt nog niet echt serieus op gereageerd door de verantwoordelijke mensen. Uit een totaal onverwachtse hoek kwam er deze week een actie. De sluiting van Aldel versterkte het gevoel. Ik geloof niet dat dat op dit moment veel teweeg heeft gebracht maar het wordt zwaar onderschat. Met als gevolg dat de onrustgevoelens nog steeds toenemen. Er is maar weinig nodig, een klik, om een hele hoop in beweging te brengen. Ik stel me zo voor dat er bij een volgende beving een huis instort. Het hoeft er maar 1 te zijn. en als er dan ook nog mensen in dat huis wonen en er overkomt iemand wat,  dan komt er een beweging los waar vorige week maar een buurtrvergadering bij leek.

Ook de economische situatie staat voor zo’n omslagpunt. Dat kwam prachtig naar voren in de Tros Radar extra uitzending. Daarin wordt duidelijk dat het op deze manier niet goed komt en dat er straks maar iets hoeft te gebeuren of de boel stort ineen. De uitzendingen zijn zeer de moeite waard om te kijken. In duidelijke taal komt aan de orde dat het op deze manier niet goed komt. Onze ogen worden dichtgesmeerd door de premier Mark Rutte met zijn oproep om toch maar die auto te kopen. Uit zijn woorden klinkt bijna wanhoop volgens de uitzending. Er bij opgeteld dat de schulden nog steeds groeien dat maakt dat het aankoerst op een omslagpunt. Op internet zijn er talloze voorbeelden te zien waar exponentiele groei toe leidt. Daar wordt je niet vrolijk van.

Hetzelfde verhaal wordt ook verteld over de opwarming van de aarde. Veel mensen zijn er nog steeds niet uit of dit door mensen wordt veroorzaakt of niet. En dan kan je er iets aan willen doen of laat het maar gebeuren.  Ik kwam een video tegen die mooi in kaart brengt welke opties er zijn. De persoon die het presenteert gaat ook uit van een omslagpunt die we de komen 10 of 20 jaar gaan meemaken. (en de video is al 2 jaar oud).Met deze blog geef ik gehoor aan de oproep om het verhaal verder te vertellen. Natuurlijk ook aan jou stuur dat verhaal (of deze blog) even door.

En weer hoorde ik van een bijeenkomst waar een spreker voor een groep stond die de zaal voor een half uur bezig wist te houden. De meningen in de zaal waren erg verdeeld. Sommigen liepen boos weg hoorde ik. Eigenlijk verbaast het me wel eens dat dat niet vaker gebeurt. Een spreker voor een zaal die vaak het monopolie van het woord heeft terwijl de zaal gedwongen is te luisteren en ook die beleefdheid opbrengt.  Natuurlijk kunnen er vragen gesteld worden of opmerkingen geplaatst maar degene voor de groep is de goeroe en de rest luistert. Daar zijn we mee opgegroeid.

Toch gebeurt het nog steeds dat er in de zaal veel meer kennis en ervaring zit dan er voor de zaal staat. Door die bril gekeken is het een grove verspilling van tijd en energie. Wat zou het mooi zijn om juist de kennis in de zaal te kunnen ontsluiten. De mensen met elkaar in gesprek te laten komen om zo gebruik te maken van de wijsheid van de massa. ( The Wisdom of the Crowds) Hierover is al een boek geschreven in 2005.  Het gaat er van uit dat een grote groep mensen veel slimmer is dan een select groepje met veel kennis. Natuurlijk kan het zijn dat iemand van een specifiek onderwerp heel veel af weet en op een specialistisch terrein misschien wel behoort bij een klein groepje op de wereld die er echt verstand van heeft. En natuurlijk is het dan niet verkeerd om deze kennis en inzichten te delen met mensen die er ook heel veel van weten. Maar juist in de ontmoeting met mensen die frisse, energieke vragen durven stellen ontstaan er nieuwe inzichten. Frisse vragen zijn geen vragen waarin je aan wilt geven dat je er ook veel van af weet maar vragen die een totaal ander licht werpen op het onderwerp.. Want voor de echte wezenlijke vragen zijn er nog steeds geen antwoorden.

Juist de frisse vragen komen van mensen die zich liever niet laten opsluiten in een zaal. Zich niet willen schikken in het passief moeten luisteren. Ik las deze week in het dagblad dat er bij een bijeenkomst over bodemdaling iemand buiten stond met veel commentaar maar niet de zaal in wilde. Ik kan me heel goed voorstellen dat deze persoon er geen zin in had om zijn zegje te doen om vervolgens te bemerken dat het toch niets bijdraagt. Er wordt wel gehoord maar niet geluisterd.  En zo komen ze geen stap tot elkaar sterker nog de standpunten worden alleen verhard. De mensen die dit doorzien haken af. Dat worden Mavericks of Lone Wolves. Die komen pas weer binnen als er een open cultuur is waar ze zich veilig genoeg voelen om deel te nemen. Waar ze serieus genomen worden.

De oplossing ligt altijd in het midden. Ooit zei mijn zoon toen hij veel jonger was: “Ik hou niet van compromissen want dan moet je altijd inleveren”. Eigenlijk een zeer scherpe waarneming want als je echt op zoek ben naar een oplossing zal je ook bereid moeten zijn iets in te leveren. Dat is zo in tegenspraak met 1+1 = 3 wat er vanuit gaat dat er alleen maar winnaars zijn die er allemaal beter van worden. Maar met een  echte oplossing ontstaat er begrip en iets gezamenlijk. Juist dat gemeenschappelijke maakt het sterker.  Je hebt misschien wel iets ingeleverd maar het eindresultaat is sterker dan dat je alleen was. Dat samen krijg je niet door te luisteren naar een goeroe maar juist met anderen in gesprek te gaan. Dat vraagt een andere aanpak.

Morgen gaan we wandelen van Zevenhuizen naar Leeuwarden. De opbrengst van ons glazen huis brengen we wandelend naar Serious Request in Leeuwarden. Ik verheug me nu al op de wandeling. De massaliteit anonimiteit en gekte in Leeuwarden spreekt me wat minder aan. Wat een verschil met ons glazen huis in 7huizen waar een deel van het dorp elkaar ontmoet. Samen dingen doen en zo ontdekken waar de kwaliteiten zitten en begrip krijgen voor elkaar.

De wereld is volop aan het veranderen en het lijkt wel of de chaos steeds groter wordt. De noordpool is aan het smelten en raar genoeg maakt zich er maar een relatief kleine groep druk om. Het duurt niet zo lang meer of de ijsberen hebben geen schotsen meer om op te zitten. Ja als het begint te waaien en we hebben code rood dan staan we allemaal te kijken van het natuur geweld.  Zelf was ik afgelopen vrijdag in Delfzijl. Hoog water en dan zie je waarom het goed is dat we dijken hebben en waterschappen om het te onderhouden. Hoogwater in Delfzijl betekende dat het water een stuk hoger stond dan normaal, de kades onder water. Op de dijk was goed te zien dat het water een best stuk hoger stond dan aan de binnenkant. Er was veel volk op de been. Het was nu eens overdag te zien en vlakbij. Maar veel verderop op de Noordpool voltrekt zich een ramp die ook ons vroeger of later zal raken.Net zoals de economische crisis zich verderop af speelt maar we merken het wel.

Ik kreeg een boeiende presentatie onder ogen van Klaas van Egmond. (zie onder, of de samenvatting)  De presentatie gaat over deze uitersten. Het lijkt wel of de wereld vol zit met van die tegenstellingen. Heel veel dingen worden top down geregeld maar de invloed van onderop neemt hand over hand toe: coöperaties, crowdfunding, veel lokale en regionale ontwikkelingen. Aan één kant zie je mensen anoniem uit hun dak gaan in massa’s: dance valley’s, Oranje, uitmarkt, vrijmarkt etc. Aan de ander kant is er de toenemende belangstelling voor lokale kleinschalige optredends en festivals.

De hang naar materialisme neemt hand over hand toe: geld, status,  laptops worden tablets en smartphones. Auto’s als status symbool. Daar tegenover staat de hang naar het geestelijke, belangstelling voor het oosterse maar ook nieuwe kerken die bloeien als nooit tevoren.

Veel van die zaken lijken tegenover elkaar te staan en lijken ook nog te groeien. Klaas van Egmond  geeft  mooi aan dat  juist daar waar het allemaal vandaan begint te bewegen de menselijke waardigheid zich bevindt, in het midden.  Juist het niet meegaan met een of andere beweging. maar met elkaar in gesprek blijven. Zonder verwachting zonder oordeel.  Daar is de kracht van betrokkenheid op de ander, empathie, naastenliefde en zuiver Altruisme.

Al eerder schreef ik over het stille midden. Misschien past het gedicht wat ik toen schreef hier ook nog wel beter bij.
 

Het stille midden

In het stille midden
voorbij gebabbel van innerlijke stemmen
en vlagen van divers gevoel

is een opening naar binnen
met liefde voor wat is
en een venster naar buiten
om de ander te zien, te horen
en niet altijd te begrijpen.

Dat maakt niet uit;
we zijn allen sterren aan dezelfde hemel,
harten op dezelfde aarde
en doordrongen van het stille midden
waarop slechts afgestemd hoeft te worden.

© Helena Kwaaitaal
www.circolore.nl

?De titlel van de blog doet vermoeden dat ik hier een aantal duidelijke tips heb maar dat ben ik niet van plan. Mocht je meer over willen weten over hoe je een goed gesprek voert, dan kan je er voldoende over vinden op internet. En dan blijkt dat een goed gesprek vaak gaat om goed luisteren.

Maar wat me wel een beetje bezig houdt: hoe rol je in zo’n gesprek? Want als je het zou willen, lukt het niet omdat je alleen bent. Of in een omgeving waar het niet past (bijvoorbeeld bij een optreden van Armin van Buuren, gisteravond op TV) Een ander uiterste is een  gesprek tussen 2 mensen  aan een te klein tafeltje in een warme kroeg. Dat laatste nodigt uit tot een goed gesprek maar dan moet je daar wel eerst zijn.  Ik kom op deze vraag omdat ik een filmpje zag over een gesprek in een ballenbak. (zie hieronder)

Dat was bedoeld om een gesprek op gang te brengen. Het staat er wel ambitieus: “take a seat, make a friend”. Het rare is dat ik vaak kom bij gelegenheden waar er een dergelijke uitnodiging ook in de lucht hangt maar waar het niet verder komt dat statements en uitwisselen van beleefdheden of  visitekaartjes. Maar hoe krijg je die aandacht, de ruimte? Want vaak zitten we nog vol met indrukken van iets wat daarvoor gebeurd is. Ik hoor dan ook vaak: Alles goed en wel, maar daar hebben we de tijd niet voor. Om vervolgens aan de slag met “belangrijkere dingen”.

Die groep mensen hoor ik ook vaak zeggen : What’s in it for me. (Wat wordt ik hier beter van). En in zo’n gesprek worden me dan wel vragen gesteld maar dan vaak met het doel om te kijken of ik iets zou kunnen betekenen voor die persoon. In die gesprekken gaat het over de zakelijke kant, hoe gaat het met de business? Zijn er zakelijk ontwikkelingen? Kunnen we samen iets doen om zakelijk meer uit de markt te halen? Kunnen we gebruik maken van elkaars netwerken?

Het persoonlijke gesprek begint ook altijd met een vraag voor een ander. En hoe die vraag er uit ziet hangt denk ik ook een beetje van het moment af. Het moment van het stellen van een vraag is het moment waarbij een gemeenschappelijk beeld ontstaat bv kijken naar de zee, waar de natuur elkaar iets  heeft te vertellen , kijken naar het zelfde glas wijn, naar een gezamenlijke gebeurtenis, een herinnering enz.

De kunst zal zijn om die 2 werelden te verbinden. Want als je iemand beter leert kennen is het ook gemakkelijker zaken doen. Want zaken doen met iemand stelt ook eisen aan het vertrouwen dat je in elkaar hebt.

Misschien is het een idee om bij een zakelijke bijeenkomst 2 type Buttons te maken.Ëén met het Euro teken  en één met het vraagteken. Dat maakt het kiezen van een gesprekspartner een stuk gemakkelijker. En de boeiendste gesprekken zijn dan voor mijn gevoel daar waar er een combinatie is van € en ?

Mocht er een bijeenkomst zijn waar iemand het toe wil passen. Ik lever graag (gratis) de buttons.

We leven in een tijd waarin je je telkens moet afvragen. Is dit echt of is dit illusie, is dit gemanipuleerd, of zit ik naar iets te kijken wat ik mezelf inbeeld? Hou ik mezelf voor de gek? Er wordt geen foto meer gepubliceerd of er is wel iets aan gecorrigeerd. De voorbeelden van gephotoshopte afbeeldingen zijn tegenwoordig veel voorhanden en dan weet je nog niet hoe het echte origineel er uit zag.

Deze week vroeg iemand me of ik het Cluetrain manifesto kende. Nee dus. Gelijk die avond even opgezocht en het raakte me wel. Het is een document dat stamt uit 1999  maar het heeft nog niets aan waarde ingeleverd. Het zijn 95 standpunten / uitgangspunten / stellingen  tegen de verzakelijking van markten. Bedrijven hebben geen menselijke stem meer. Achter voice response systemen (toets1 voor een vraag over ons product, toets 9 voor een klacht) gaan anonieme medewerkers schuil. Nergens is nog een menselijk stem te horen vanuit het bedrijfsleven.

Van de site van cluetrain:Zo weten de meeste bedrijven alleen maar hoe ze moeten praten in de sussende, humorloze monotoon van het bedrijfsdoel, de marketing folder, en de "uw telefoontje naar ons is belangrijk" bezettoon.

In die bedrijven moet een corperate message uitgezonden worden met een bepaalde tone of voice. Daar wordt veel aandacht besteed aan de woorden die de juiste uitstraling moeten geven. Ook vaak met gelikte plaatjes. Maar wat er vaak ontbreekt is de menselijk toon. En het is juist de toon die de muziek maakt. De 5e stelling van het Cluetrain Manifesto zegt: Mensen herkennen elkaar als zodanig aan de klank van hun stem.  En juist bij bedrijven is die menselijke stem vaak afwezig.

Het is me de laatste tijd een paar keer overkomen dat ik uit een gesprek kwam waar het ging om “erg belangrijke zaken”. Ik betrapte me er dan op dat het me moeite kost om weer een gewoon gesprek aan te gaan. Blijkbaar zit ik dan nog helemaal met mijn hoofd in Business cases, Proposities en ander belangrijk business talk. Het moet bijna meetbaar zijn dat ik dan een andere stem heb dan normaal. Aukje mijn vrouw kan aan mijn stem horen of ik een man of een vrouw aan de lijn heb en of het een “praatje pet” is of een gesprek waar het ergens over gaat.

Zo overkomt het me ook wel eens dat ik de vraag krijg “hoe gaat het met je?” Op mijn antwoord “goed” krijg ik wel eens de volgende vraag: “hoe gaat het echt met je?” En dan ontstaat er vaak een ander soort gesprek. Raar blijkbaar is een zakelijk gesprek anders dan een gesprek tussen mensen. Terwijl een zakelijk gesprek gevoerd wordt met mensen en niet met robots. Hoe maak je contact met je zakelijk gesprekspartner en voer je gesprekken die bewegingen in gang zetten. Belangrijk hierbij is dat je gesprekspartner de zelfde essentie heeft .

En zouden bedrijven en organisaties ook niet een goed contact met de klanten willen hebben? Bedrijven en organisaties  leven bij de gratie van MENSEN dus. En het is dus van groot belang ook contact te krijgen met die mensen.

De komende week ga ik een training volgen over gesprekken die er toe doen.Op basis van gelijkwaardigheid. Dat spreekt me erg aan want regelmatig zit ik in gesprekken waar iemand meent te weten wat goed is voor de rest. Zonder die rest er bij te betrekken. Hoe kan je dat ondervangen en er voor zorgen dat ieders inbreng gehoord en gewaardeerd wordt?  In mijn ogen is dit de enige manier om een goed en gedragen besluit te nemen. Ik heb zin in de training..

Ken je dat? Je bent onderweg en je laat iemand voorgaan. Of je lacht naar iemand en degene lacht terug. Het hoeft allemaal niet zo moeilijk te zijn. Een deur openhouden voor iemand, even iets voor iemand dragen,  het compliment terwijl het niet nodig is, even tijd maken voor een gesprek met iemand die het zwaar heeft. In de tijd waarin we leven lijkt het wel een grote bijzonderheid. Veel van ons handelen is  gebaseerd op een competitiemodel. Marktaandeel veroveren ten koste van een concurrent. De beste willen zijn.  What’s in it for me? Ik kan het niet meer horen.

Des te  langer ik er over nadenk des te meer mij competitie gaat tegenstaan. Het extreme andere kennen we als altruïsme, het onbaatzuchtig handelen. Als je er met mensen over in gesprek gaat hoor je soms dat echt altruisme niet bestaat. Want het goed doen, geeft je een goed gevoel en dus doe je het toch ook een beetje uit eigenbelang. Ja en? Doe je het daarom maar niet omdat je huichelachtig zou overkomen? Of als je het doet zodat je later iets terug kan verwachten. Zo is er de bank van wederdiensten. Als je maar genoeg voor anderen doet krijg je een goede naam en dan krijg je op termijn meer terug. Heel erg vanuit het voor wat hoort wat.

Ik moest er aan denken toen ik een verhaal las over zwermintelligentie en het gedrag van mieren. Mieren schijnen waterdruppels naar hun nest te brengen om de vochtbalans op peil te houden. Maar als er een andere mier dorst heeft mag die iets van die waterdruppel drinken. Hetzelfde geldt voor voedsel. Dat wordt opgeslagen in de “sociale maag”een krop die door de voorpoten en voelsprieten van zustermieren .kan worden gestimuleerd om beetjes voedsel op te braken. Nu zijn mieren zo dom en kunnen zo slecht zien dat ze dat ook doen bij parasitaire kevers die voeden ze dus ook. Toch zijn mierenkolonies complexe bouwwerken. Het gedrag om bij elkaar te drinken en eten maakt deel uit van het overdragen van “kennis”er is even contact en in dat contact wordt informatie overgedragen zoals gevaar of vindplaatsen van voedsel of water. Mieren kunnen wel gebruik maken van17 verschillende signalen.

Hier zit een mooie les in voor ons mensen. Als we maar voldoende contactmomenten hebben waar iets  wordt overgedragen zijn we met elkaar in staat een betere wereld te bouwen. En contact moment is dus niet met 10.000 naar een wedstrijd kijken of naar een concert gaan. Juist even iets voor elkaar betekenen, een willekeurige daad van vriendelijkheid. Een luisterend oor kan heel heleboel in beweging zetten. Kan juist de wereld betekenen voor iemand. En je beseft je het niet eens!

Ik kreeg een site onder ogen geefmaandnovember2013 waar opgeroepen wordt om iedere dag in de maand november iets te geven. Iedere dag iets aan een ander. Een tastbaar geschenk, een helpende hand, onverdeelde aandacht of welke andere gift dan ook. Soms aan een goede bekende, soms aan een volslagen vreemde. Soms piepklein en soms wat groter. Maar altijd met volle overgave, en zonder er iets voor terug te verlangen.

Mooi zo’n actie maar alleen in november? Als je er aan mee doet wordt het misschien wel een way of life.  Helemaal nieuw is dat niet want er is ook een beweging als Random of acts of kindness. Of er is de beweging gebaseert op “Pay it forward”. De Pay It Forward Foundation is een bestaande organisatie, die is opgericht in 2000, mede door het boek, Catherine Ryan Hyde, voor het uitdragen van het simpele PIF-principe en op die manier mensen bewust wil maken van de essentie van sociale verbondenheid in onze samenleving. PIF gaat uit van waarbij iedereen een goede daad moet doen voor drie mensen, die dat op hun beurt ieder weer bij drie anderen moeten doen.

Maar terug naar geefmaandnovember2013. Leuk idee ik ga er mee aan de slag. Wat en hoe ik het ga doen? Daar is de site niet echt duidelijk over en dat is ook misschien wel het mooist. Het hoeft niet in de publiciteit. Misschien blog ik er nog wel eens over misschien ook niet. Doe je mee? Om alvast je op ideeën te brengen hieronder een paar voorbeelden. Of bekijk deze video of

Vorige week waren we met een groep van 8 personen op bezoek in Feuchtwangen in Duitsland. Net als Oostenrijk en Schotland gingen we met een busje. Het waren weer geweldig leuke dagen. De heen en terugreis waren  net als de vorige 2 trips minstens zo leuk als de bezoeken zelf. Deze keer stond het bezoek in het teken van de “dag van de Regio”. In Nederland was dit jaar de dag van de Regio (voor de 10e keer) op 5 en 6 oktober. In Schotland was de dag van de regio voor de 3e keer, in Duitsland zijn ze er in het verleden mee begonnen en daar was het voor de 15e keer.

Ons bezoek aan Duitsland gaf een  heel ander beeld van de dag van de regio. Daar waar het in de andere landen om een evenement gaat, gaat het in Duitsland om een bredere doelstelling. Daar staat centraal hoe je een sterke regio kan krijgen in de mondiale verbonden wereld.

Daar zagen we mooi voorbeelden van lokaal en duurzaam verbouwde producten. Maar we kregen ook een presentatie over hoe er werd aangekeken tegen grote wereldmerken. Mooi om te zien hoe de organisatie reageerde toen een wereldmerk als Nestlé sponsor wilde worden van de dag van de regio. Dat hebben ze dus niet gedaan net zoals ze Coca Cola of andere wereldspelers niet als sponsor wilden hebben.

De voorzitter van het Bundes verband regional beweging had een heel mooie prikkelende presentatie over hoe ze daar opkomen voor de lokale economie. We bezochten een melkfabriek waar een groot deel van de productie bestaat uit biologisch geproduceerde regionale producten. Indrukwekkend maar daarna gingen we kijken in een supermarkt die die duurzame producten verkocht. Ik vond het schokkend om te zien hoe in een heel klein hoekje van de winkel de producten stonden opgesteld.  

De laatste dag bezochten we een biovergister opgericht door 5 jonge boeren (tussen de 20 en 30 jaar.) Naast de biovergister, lagen de daken ook vol met Zonnepanelen en er stond op een heuvel een windturbine met een capaciteit van 2 Megawatt. Iemand uit de groep stelde de vraag wat nu beter is Biovergister, zonne- of windenergie. Dat is appels met peren vergelijken maar de jonge boer had een duidelijk voorkeur voor de biovergister omdat het dicht tegen de bedrijfsvoering aan ligt. Maar ook omdat een biovergister een constante productie levert, in dit geval van 365kW. en daarnaast wordt er warmte geproduceerd voor 20 huishoudens.

Het was een mooi bezoek met voldoende stof om over na te denken. In Februari 2014 komen de 5 andere landen naar het Hoogeland. Het onderwerp dan is regiomarketing. Toevalligerwijs was er deze week ook een bijeenkomst over Noord-Groningen als Wadden– en Wierdenregio. Daar klonk bij sommigen een duidelijke roep om een sterke centrale aanpak die door de overheid moet worden aangezet en vervolgens door de lokaal betrokkenen moet worden uitgedragen. (tenminste dat is een beetje wat er van de bijeenkomst mij is bijgebleven). Als ik zo terugdenk aan Duitsland dan is het niet de sterke marketing van het gebied wat me opviel. Eigenlijk zou ik niet eens weten hoe dat gebied heet. Wat me wel is bijgebleven zijn de mooie verhalen over de geschiedenis en en het enthousiasme van de mensen over hun lokale geschiedenis en de produkten. (OK ook wel de veel te lange toespraken, maar dat schijnt er in Duitsland bij te horen).

Die lokale producten en geschiedenis hebben we ook heel veel van. Nu nog de mensen die het verhaal willen en kunnen vertellen.

De Tocht om de noord 2013 zit er weer op. In 2 dagen 80 kilometer wandelen door het Groninger landschap.  Deze keer ging het van Drenthe tot aan ‘t Wad.

(de 2e regel van het Gronings volkslied.) Gisteren ging het door het mooie Westerwolde en vandaag van Scheemda  naar Delfzijl. Beide etappes zijn niet te vergelijken. Maar beide even mooi.

Gisteren kwamen we langs en door een fabriek waar schoopen gemaakt worden en even later kregen we een mooi nagespeelde scene uit het verleden te zien dat zich afspeelde tijdens de grote crisis. Het ging over de werkverschaffing. Cees Stolk schreef er een boek over: "De hel van Jipsinghuizen". Een indrukwekkend verhaal over een geschiedenis die we maar liever vergeten. Dat waren geen fraaie taferelen. Onderdrukking en uitbuiting.

Ik kreeg een column onder ogen van Joris Luyendijk onder de titel “dit gaat helemaal mis”. Als ik het lees en het moet geloven dan kan het zo maar zijn dat we de tijden van de grote crisis (OK op een andere manier) weer zullen beleven.

Als ik eerlijk ben kan ik het me nog vaag voorstellen ook. Zo onvoorstelbaar is het niet dat opeens alles tot stilstand komt. Een winkel kan niets meer doen als de kassa’s niet meer werken. Klanten worden dan weggestuurd. En als er geen betalingen meer kunnen worden verricht, stopt opeens van alles. En een poos geleden viel de drinkwater voorziening uit en gelijk waren alle winkels uitverkocht qua water.   Laat staan als er geen betalingen meer mogelijk zijn. Dat duurt niet lang of er komen plunderingen.

Vandaag kwamen we door een paar koeienstallen en als er één ding duidelijk is: het gaat allang niet meer over het melken van een koe. Melkrobots doen vaak het werk en de automatisering heeft ook stevig toegeslagen. Als daar ooit iets mee gebeurt, is Leiden in last. Al die koeien zijn niet meer met de hand te melken.

Tocht om de Noord. Het dwingt je bijna om over de geschiedenis na te denken als die majestueuze boerderijen, de prachtige kerken en de kleine arbeiders huisjes ziet. De geschiedenis is gewoon proefbaar.  Voor de gewone man was het toen allemaal niet zo geweldig. Het geld was oneerlijk verdeeld en dat is te zien als je door het gebied loopt.

Dat is ook waar tegenwoordig de maatschappij mank aan gaat. The rich get richer. Naast een prachtig wandeltocht biedt de Tocht om de Noord ook veel stof tot nadenken. Volgend jaar zeker weer.

Gisteren was het 57 jaar gelden dat ik ben geboren. Laat ik nu de laatste maanden hebben gedacht dat ik 57 was. Dus dat is een mooie meevaller. We hadden een feestje in Hutspot, een locatie aan de Munnikeholm in Groningen pal tegenover het gebouw waar ik ooit mijn loopbaan bij de PTT begon. Het was een mooie mix van Dorpsgenoten, oude contacten, familie en nieuwe relaties. Een echte Hutspot.

Zelf had ik een gezellige oploop in gedachten van allemaal mensen uit mijn netwerk. Dat werd het ook. Leuke gesprekken, blije gezichten. Je kunt in Hutspot zelf je catering verzorgen. Dus had ik bedacht het aan mijn gasten te vragen geen cadeau mee te nemen maar wat hapjes. Er was een lijst waar men op kon melden wat ze mee namen. Het lijstje groeide lekker en op het eind stond er een lange lijst met allerlei lekkers.  Kaas, Caprese spiesjes, Droge worst, Olijven, Snacktomaatjes, Croissantdeeg/ham/pesto/kaas hapjes, Wrap met zalm, Hamrolletjes met monchou, Gevulde eieren, Eigengebakken bierbrood met heksenkaas, Ham-prei salade, Hartige olijventaart, Augurken met boterhamworst, Tortilla chips met zelfgemaakte  guacamole, Rauwkost,  Tapas,Brownies, Franse kaasjes, Fruit, Biologische pastasalade caprese, Droge worst van prijswinnaar Slagerij Heuker, Het Wilde Oosten (wilde abrikozen, wilde vijgen en dadels), Chocolade en Tortellinisalade Dat werd dus een grote smulpartij. En het fruit was opgemaakt als een gezicht met een bril.

Ik werd verrast door een optreden van Marietta Rust. Zij deed iets waar ik ooit van gedroomd had. Op een feestje van mij met elkaar zingen. Het optreden was verzorgd doordat iemand uit mijn vriendenkring een crowfunding oproep had geplaatst en de rest geregeld.

Dat klinkt dan wel simpel maar iemand moet wel het initiatief nemen. Mensen benaderen, zangeres regelen en zorgen dat er meer mensen willen meedoen.

Een groep mensen uit het dorp zong voor mij op de melodie van “Daar bij de waterkant”. En ik kreeg een mand met ingrediënten voor Hutspot. Tot zo ver is het nog normaal. Maar toen ik thuis kwam zag ik in de mand met ingrediënten een fotolijstje in de kleuren van de dorpsvlag. In dat fotolijstje de mensen die het cadeau gaven in het T-shirt van het dorp en de ingrediënten uit de mand trots in de hand. Opeens is het niet meer zomaar iets. Daar zijn ze van tevoren druk mee geweest.

Ik kreeg vanmorgen een stukje onder ogen het deed me er aan denken:

Noem 2 winnaars van gouden medailles in de Olympische Spelen.

Noem vier winnaars van de Pultizer-prijs

Noem een coach van de Hall of Fame van de NFL

Noem een persoon die vorig jaar de Medal of Honor van het Congres heeft gewonnen.

Noem twee leraren die een belangrijke invloed  in je leven hebben gehad

Noem vier schrijvers, dichter, musici die iets hebben geschreven wat je koestert

Noem een coach die je waarden, discipline of volharding heeft geleerd

Noem een persoon die naast je blijft staan in het donkerste uur.

Welke groep heeft een blijvende invloed gehad?

Hoeveel talrijke mensen openbare eerbewijzen ontvangen, geven nog veel meer mensen onbetaalbare geschenken in de onbezongen wereld van vriendschap, familie en mentorschap.

In ons dagelijks leven wemelt het van de dikwijls ongeziene helden die mensen domweg helpen waar ze kunnen.

Misschien kom je hun naam niet in de krant tegen en misschien krijgen ze nooit een prestigieuze prijs, maar niettemin stralen ze als zeldzame juwelen. Ze brengen schoonheid en troost bij een ieder die met hen in aanraking komt door de wereld van binnenuit te transformeren. Hun ware beloning is niet geld of roem; het is de persoonlijke bevrediging van het besef dat ze zichzelf hebben gegeven op een manier die nodig was.

Schuif de zucht naar publieke erkenning terzijde en doe gewoon wat je doet omdat het goed voelt. Als de wereld je toejuicht, is dat het glazuur op de taart. Maar ongeacht de reactie van de buitenwereld, zal je innerlijk gloeien van een zeldzaam en heilig licht … tezamen met het leven van hen die je zegent.

Alan Cohen

Eigenlijk sta je er te weinig bij stil maar het zit in de kleine vaak onzichtbare dingen. Ja er waren mensen zichtbaar op mijn verjaardag. Veel van hen waren thuis al druk bezig geweest met iets klaar te maken. Of al langer dingen te regelen. Als ik er zo naar kijk wordt mijn verjaardag gevuld met zonnestralen. Mooi!

Het is verbazingwekkend hoeveel verschillende initiatieven je al hebt op een dorp. Van Korfbal tot Breien, van Western Riding tot Knutselclub of  van Yoga tot Fietscross. Allemaal zaken waar mensen zich met passie voor in zetten. Dan hebben we het nog maar alleen binnen het dorp om maar niet te spreken van een stad. En al helemaal niet binnen Nederland.

Al die initiatieven leven zo in hun eigen wereld soms zijn er dwarsverbanden soms helemaal niet. Juist die dwarsverbanden hebben mijn belangstelling.

Mijn vorige weblog ging over oppervlakkigheid / plat vermaak of serieuze betrokkenheid. Het grote verschil tussen een druk bezocht festival met veel hossende en uit hun dak gaande mensen of juist wat ingetogener met aandacht voor anderen en wat er in de wereld aan de hand is. Niet aandacht naar een centraal punt maar aandacht voor elkaar. De afgelopen week werd ik opeens betrokken bij duurzaamheid.  Dat woord is wel erg aan slijtage onderhevig want onder die noemer zijn de meest kromme redeneringen opgehangen. Ooit hoorde ik bij mijn laatste werkgever een manager antwoorden op de vraag “wat doet ons bedrijf aan duurzaamheid?” Het letterlijke antwoord was: wij opereren binnen de kaders van de wet. We voldoen aan de wettelijke voorwaarden rond duurzaamheid. Wat een “stoer” antwoord, maar wel eerlijk. Blij dat ik daar niet meer werk.

Duurzaamheid is voor mij toch waar het gaat om mensen, De relatie onderling en naar  de omgeving.  In het verleden ging mijn blog vaak over de 3 p’s People, Profit, Planet. Oftewel “the license to operate”. Waarom mag je als bedrijf (en mens) de dingen doen die je doet?

Mag je wel onevenredig dingen je toe eigenen? Logisch dat je ergens van moet leven maar als je genoeg hebt? Winst maken voor een appeltje voor de dorst? Hoe groot moet dat appeltje dan zijn. En heeft iemand anders dat appeltje niet harder nodig? Des te langer ik er over nadenk des te meer ik eigenlijk twijfel aan die ene P van Profit.

Want nu heb je geld en je wilt er iets mee doen. Anders dan zorgen dat je meer krijgt. Nu dat kan. De afgelopen week was ik bij de start van GeldGroenWassen. Het concept lijkt op zich op cowd funding rond duurzaamheid. Maar het gaat verder dan mensen vragen te investeren.

Het idee is simpel. Een bedrijf wil investeren in duurzaamheid (zonnepanelen, Isolatie, E-bikes, laadstations etc.) en vraagt klanten mee te financieren.  Die klanten krijgen dan een certificaat waarmee ze later producten (of nog mooier diensten) kunnen afnemen. Letterlijk wordt het geld dan groen gewassen. Dat geld wordt ontrokken uit het mee!  meer! meer! van rendementen op spaargeld of beleggingen en omgezet in groene diensten of producten.

Het geld wordt niet gestopt in financiële instituten maar dient ook om het gesprek op gang te brengen tussen bedrijf en klant over duurzaamheid. Geld groen wassen start in Amsterdam maar daarnaast start het ook in het landelijk gebied van Groningen. Wil je meer weten? Heb je plannen rond duurzaamheid en krijg  je de financiering niet rond? Of heb je wat geld waar je iets nuttigs mee wilt doen? Neem dan even contact met me op ik kan je verder helpen.

Gisteravond waren we bij het vuurwerk ter afsluiting van de feestweek op ons dorp Zevenhuizen. Na afloop stond ik een poosje te praten met één van de mensen die er gigantisch veel tijd en energie in hebben gestopt. We keken even terug en wat was het een succesvolle week en wat is er enorm veel verzet door heel veel vrijwilligers. Van oorsprong was het een winkelweek om de middenstand aan meer klanten en omzet te helpen. Die doelstelling ligt al ver achter ons. Ik zit me opeens te bedenken dat er niet eens een echte doelstelling is. Geen mission statement geen Business Case.

Toch wordt er veel uit de kast gehaald om mensen een leuke week te bezorgen. Natuurlijk is er wel eens wat ruis op de lijn. Niet alles pakt even positief uit maar dat zijn maar heel kleine details. Duizenden mensen hebben elkaar ontmoet. Het weerzien met oude bekenden. Herinneringen ophalen, zorgen delen, plannen maken, met elkaar de strijd aangaan bij de zevenkamp, ATB,  klootschieten, 7van7, viswedstrijd of darts.

Of gewoon op bezoek bij de agridag, de braderie, garageverkoop. En dan noem ik nog maar de helft op van de activiteiten. Het is gewoon teveel om op te noemen. Toch haalt het maar mondjesmaat de media en dat is eigenlijk ook goed. Het is het feest van het dorp. Vroeger kwamen er duizenden mensen van buiten om naar optredens van bekende artiesten te kijken. Als dorpsbewoners stonden we dan in een hoekje ons eigen feest te vieren. Het is nu een echt dorpsfeest met mooie tradities zoals met de trekkertaxi en wagen strobalen naar het Spiekerhouw’n. Anderen storten zich op het maken van straatversieringen waarbij buurten soms ook nog hun eigen feestje hebben. Maar vooral is het een week van ontmoeten.

Zo bekeken zijn er 4 groepen mensen: de organisatoren, de vrijwilligers, de deelnemers en het publiek.  Heel veel mensen uit het dorp kan je treffen in wisselende rollen. Het heeft ook wel iets beslotens. Ik kan me voorstellen dat als je niet iets met ons dorp hebt het lastig is om aansluiting te vinden.  Toch is er wel iets universeels. Het was bijvoorbeeld ook feest in Onderdendam of de feestweek in Niekerk ging van start. Feest in talloze andere dorpen. In al die dorpen ook betrokkenheid bij de eigen omgeving.

Over Niekerk gesproken. Zij zijn het leukste dorp van Groningen geworden. In mijn ogen terecht, wat hebben ze veel uit de kast gehaald. We hebben Niekerk een aantal keer op bezoek gehad om stemmen te werven wat een inzet.  Die band is ontstaan bij de vorige verkiezing in 2011. Wat heeft RTV Noord er nu een mooi televisie spektakel van gemaakt. De finale dorpen gingen helemaal uit hun dak. Het leverde prachtige televisie op. Ik ben regelmatig aangesproken of we het toch niet misten. Om eerlijk te zijn, nou nee. We hebben met elkaar 2 jaar geleden een fantastische tijd gehad. Net als de afgelopen week. Alleen is de feestweek minder zichtbaar voor buitenstaanders. En of we ons laten verleiden om opdrachten voor de camera uit te voeren. Ik weet het niet. Van oorsprong zijn we veenarbeiders en keuterboertjes en die hebben niet zo veel met opdrachten uitvoeren. Maar toen we in 2011 aan de verkiezing begonnen had ook niemand het idee dat we konden winnen. Dat gevoel kwam later pas. Samen met het besef dat we een actief dorp zijn.

Misschien is dat ook wel de doelstelling van de feestweek. Een week vol activiteiten voor en door het dorp waarin iedereen die iets heeft met het dorp de gelegenheid krijgt bij te dragen als organisator, vrijwilliger, deelnemer of publiek. Een week van ontmoeten in een aangename sfeer. Natuurlijk mogen mensen van buiten het dorp meedoen met de wedstrijden tennis, darten, vissen, bultbroez’n, klootschieten, atb rijden of de 7van 7. Graag zelfs. Maar het is net even leuker om naar een bekende te kijken die meedoet. Iets wat ons als gemeenschap bindt, met alle eigen-aardigheden.

Een beetje een verlate weblog deze keer. Het heeft te maken met een bezoek aan Schotland. Dumfries om precies te zijn. Het is een regio in zuid Schotland die misschien wel te vergelijken is met Noord Nederland een gebied in een uithoek waar platteland echt platteland is. Als ik daar vertel dat ik op het platteland van Nederland woon, kijken ze verbaast Nederland heeft geen platteland toch? En ze hebben ook wel een beetje gelijk want krimp is daar een probleem. Dan is alle aandacht die het hier krijgt wel een beetje overtrokken.  

Als daar een school sluit moeten kinderen soms 18 kilometer (of nog meer) reizen naar een volgende school.

We waren er op bezoek omdat ik meewerk aan een initiatief op het Hoogeland onder de naam “Hoogeland aan Zet”. Bewoners de ruimte geven de dingen te doen die ze zelf belangrijk vinden. Geen mooie bedachte plannen van externen maar zelf dingen organiseren. Het begon heel aarzelend maar inmiddels is na 8 bijeenkomsten er een groeiende groep actief. In het begin was er nog enige vorm van begeleiding, voornamelijk rond de uitnodiging en een beetje een programma. De laatste bijeenkomsten werden door inwoners zelf georganiseerd.

Reden om mensen uit die groep uit te nodigen om deel te nemen in een bijeenkomst uit 6 landen uit Europa om ervaringen uit te wisselen over het ontwikkelen van het landelijk gebied.  Het was een feest van herkenning en mooi om te zien dat er prachtige initiatieven zijn die ook als voorbeeld kunnen dienen voor ons. Ook omdat de omstandigheden daar nou niet veel beter zijn. (zacht uitgedrukt). Maar de betrokkenheid van de bevolking is er niet minder om.

Het was in het begin van “Hoogeland aan zet” erg wennen. Want wat moeten we doen en waar leidt dit allemaal toe? Vooral heel vaak de zucht: "dat is toch iets van de overheid? Juist daar zit het knelpunt. De afgelopen jaren heeft de overheid veel initiatieven naar zich toe getrokken. Het bibliotheekwezen was vroeger een nutsvoorziening. Het werd professioneel georganiseerd maar nu verdwijnen die voorzieningen.  De lokale zorg werd vroeger gedaan door het groene kruis en de huisarts. Daar zijn zorginstellingen en professionele ziekenhuizen voor in de plaats gekomen. De betrokkenheid is vaak naar de achtergrond verdwenen. Het is inmiddels onbetaalbaar en onpersoonlijk geworden. Met als gevolg dat de roep om de terugkeer naar de wijkzuster en een grotere rol voor de huisarts een logisch gevolg is.

Zelf organiseren dus. Wat dan en hoe? Die vraag kan het best beantwoord worden door betrokkenen zelf. Vandaar Hoogeland aan Zet. De aanpak lijkt succesvol te zijn". Het doet iets met mensen en de plannen borrelen op. De deelnemers weten dat ze zelf hun plannen moeten, of beter mogen, uitvoeren. Geen externe plannenmakerij. Het woord strijkstok viel nogal eens. Want er zijn hele volksstammen die adviseren, onderzoeken doen rapporten schrijven. Daar gaat heel veel geld aan op. Maar de reis naar Schotland kende een groep van 8 mensen die er niets aan hebben verdiend. Maar wel betrokken bij acties op het Hoogeland.   

Tijd om weer een volgende bijeenkomst te organiseren. De ervaringen delen het laten verrijken en kijken hoe we volgende stappen kunnen maken. Niks project aanpak waarbij top down zaken opgelegd worden maar met een proces aanpak waarbij de uitkomst vaak nog niet bekend is. Daar schreef ik eerder al een blog over.

Het zit er weer op, de 4daagse van Nijmegen. Wat was het leuk. Prachtig weer en veel, heel veel mensen die zich kostelijk vermaken. De wandelaars maar vooral ook het publiek aan de kant. Kijken en bekeken worden in optima forma. Je kunt  volledig anoniem meedoen: neutraal petje op, geen opvallende versierselen en je kunt 160 (of 200) kilometer wandelen zonder dat iemand je aanspreekt. Ben je op zoek naar aanspraak dan is een kreet op een shirtje, een gekke hoed, een vlaggetje van jouw provincie of iets ander wat opvalt genoeg om zo nu en dan aangesproken te worden. En wil je een gesprek dan is de simpele vraag: “Hoe gaat het?” meestal voldoende om een gesprek op gang te krijgen. Het zijn ontmoetingen als”ships in the night”. Je loopt een poosje op en soms opeens ben je iemand kwijt om elkaar niet weer zien of juist regelmatig wel. Nu ik dit zo schrijf lijkt het wel erg op mijn dagelijks leven. Soms werk ik in en opdracht of initiatief nauw met iemand samen soms zie je elkaar bijna dagelijks en dan opeens niet meer. En soms na enige tijd tref je elkaar weer regelmatig.

De 4daagse nivelleert wel. Je bent allemaal met hetzelfde bezig zonder rangen of standen. Zo heb ik een poos gesproken met een directeur en ook een hoofd van een gemeentelijk organisatie maar ook met een dame die werkte in een nachtclub. Ik heb maar niet doorgevraagd wat ze precies deed. Ik geloof niet dat het op de administratie was.Zo sprak ik ook met mensen uit de zorg, van de belastingdienst, iemand die net was ontslagen en een voormalig boer. Het is een mooie dwarsdoorsnede van de Nederlandse samenleving.

We hebben wel veel gemeen. Over het algemeen zijn het geen sprinters, het zijn mensen van de lange adem en doorzetters. Ze hebben wel een doel voor ogen maar hoeven niet allemaal daar zo snel mogelijk te komen. Want na de eerste dag komen er nog 3. Zo bekeken is hebben de deelnemers iets waar de maatschappij op zit te wachten. Mensen die niet gaan voor het snelle succes. Echte doorbijters die niet snel afhaken. Die de weg belangrijker vinden dan het doel.

Het zit er weer op. Was er dan niets wat uit de toon viel? Nou eigenlijk dan toch één. Mijn voormalig werkgever KPN maakt er wel een potje van. Ooit was het bedrijf aanwezig met de grootste burgergroep: allemaal in KPN-ers. Nu niemand. Nu zie ik ik soms nog een verkleurd petje. Toch waren ze regelmatig het gespreksonderwerp: het slechte bereik. In het verleden werden er overal tijdelijke verbindingen aangelegd.  Wat zijn die verbindingen nu slecht. Ik moet wel 100 oproeppogingen hebben gedaan die resulteerden in hooguit 10 gesprekken. SMS berichten die 2 uur te laat aan kwamen. Er zijn prachtige apps ontwikkeld alleen ze doen het niet omdat het netwerk het niet trekt. Het advies van één van de mobiele operators zet je internet uit! Best wel triest voor een dienst waar ik iedere maand € 150,- aan overmaak. Intussen gooien ze je dood met berichten over 4G. Ze presteren het om bij zo’n gemist gesprek ook nog de boodschap te sturen: 4G ook al beschikbaar in uw woonplaats?  Bah waar is mijn mooie KPN van ooit gebleven?

Nou ja eigenlijk geeft het me wel een mooi verhaal erbij. Mijn vakantie zit er weer op. Aan de slag met Glasvezel in het buitengebied. Daar zijn de verbindingen vaak ook gewoon slecht. KPN is daar de enige aanbieder. Soms hoor je van KPN dat 4G dat gaat oplossen.  Daar geloof ik niets van. Bij 3G kunnen ze het netwerk al niet voldoende op peil krijgen. En bij een evenement als de 4 daagse zijn ze niet in staat een fatsoenlijke dienstverlening overeind te houden. Juist een bedrijf als KPN die al 97 jaar de verbindingen verzorgt verwacht je beter. Ze moeten statistieken te over hebben. KPN heeft 1 mast bijgeplaatst las ik, T-mobile had het over 3 masten. De business case was niet rond te krijgen denk ik dan maar. Het kan niet uit. Net als glasvezel in het buitengebied. KPN, bedankt voor deze “Live case” hier kan ik wel wat mee.

Oh ja het wandelen, zou ik bijna vergeten. Ging prima deze keer, geen blaren! Beide voetjes doen het nog prima.

Blikketic, ooit van gehoord? Ik niet maar het schijnt een serieuze aandoening te zijn die je al op jonge leeftijd kan oplopen. Ik ken iemand die er mee behebt is en niet zo’n beetje! Nooit geweten dat er zoveel te vertellen is over blikjes. Van van Nelle, Quality street, beschuitbussen tot Droste blikken (bekend van het Droste effect).
De afgelopen week was ik te gast in het “Behouden Blik” in Uithuizermeeden.We hadden er een bespreking en leuk om de verzameling te zien. Ik ken wel meer mensen die blikken en blikjes sparen.Maar dit waren er wel heel erg veel. Toch maakte het verhaal er om heen nog het meeste indruk op me. Carin heeft duidelijk een blikketic ze weet er boeiend over te vertellen. Natuurlijk over de blikken maar ook over de rol die de blikken speelden in de promotie van de producten. Ze weet heel mooi een koppeling te maken naar de tegenwoordige tijd waarin kinderen vaak geen idee meer hebben waar de oorsprong van een product ligt. Daarbij stipte ze een ander probleem dan, dat we de kunst van het verhalen vertellen zijn verleerd.
Verhalen vertellen, iets wat ik ook zo nu en dan doe. Iedere keer wel met een knoop in de maag. Het blijft een nog wat ongewone activiteit voor me. Tot nu toe vertelde ik verhalen van anderen maar daar komt verandering in. Een poosje geleden was er een wedstrijd in het schrijven van een verhaal in het Westerkwartiers, het dialect waarin ik ben opgevoed.
Thuis spreken we het nog dagelijks. Maar schrijven dat is toch iets anders. Ik herinner me nog het eerste mailtje aan mijn broer, raar om dat in het Nederlands te doen. Toch heb ik de pen ter hand genomen en een verhaal geschreven in het waterkwartiers. Tot mijn verbazing zit ik bij de laatste 8 en mag ik mijn verhaal bij de finale op 3 oktober. Spannend, maar ook wel leuk om te kijken of mijn verhaal mee kan komen. Maar misschien nog wel het leukst is dat ik bij draag aan het in stand houden van iets wat verloren dreigt te gaan. Het verhaal van de
blikken is ingoede handen. Echt een aanrader. Op internet te vinden via www.hetbehoudenblik.nl. in het echte leven Hoofdstraat 99, Uithuizermeeden.

Niets is zeker in het leven. Nou ja één ding dan dat het ooit eindigt. En zelfs daar kan je nog aan twijfelen. Soms kom je mensen tegen die absoluut overtuigd zijn dat ze het goede doen. Zelf ben ik daar lang niet altijd zeker van als het over mezelf gaat. Natuurlijk doe ik de dingen waarvan ik denk dat ze bijdragen. Maar soms stuit dat op mensen die daar anders over denken en dat brengt me vaak aan het twijfelen.

In mijn vorige blog schreef ik over het sluiten van de Bibliotheek. De raadscommissie ging niet akkoord met het voorstel van het college de Bibliotheek te sluiten. De afgelopen week hadden we als dorpsbelangen een regulier gesprek met de wethouder en het was duidelijk dat ze zwaar teleurgesteld was in ons als dorpsbelangen. We hadden best even kunnen mailen, nu kwam het als verrassing. De wethouder vond dat het allemaal prima was verlopen en dat wij dan niet mee waren genomen in de communicatie was dan jammer maar alle andere betrokkenen wisten er wel van. (behalve dan de dorpsbewoners en lezers) Ze nam het me kwalijk dat we op die manier hadden ingesproken in de commissie.  Daar kan inkomen, want erg opbouwend was het niet. En om eerlijk te zijn ik heb er ook zelf best veel last van gehad. 

Toch zie ik het als onze taak als dorpsbelangen om naar de gemeente te verwoorden wat er leeft in het dorp. We hoeven niet het gemeente belang te verdedigen maar wel de mening van inwoners te verwoorden.  Dat deden we dan, misschien soms in erg duidelijke bewoording maar we zijn als dorpsbelangen geen politieke partij en hoeven we ons ook niet in dat jargon te uiten. Ik stop volgend jaar als voorzitter van dorpsbelangen. Dat voelt goed. Met heel veel plezier mocht ik het doen. Een schaduw kant zat er wel aan, dat is de relatie met de overheid. Daar wringt het bij me vaak en dan kom ik lang niet altijd tot mijn recht.  Zeker niet in een raadsvergadering of ander politiek arena. 

Ik moest er aan denken toen ik de onderstaande video zag. Het beschrijft heel mooi hoe ik in het leven probeer te staan. Een paar passages: feliciteer jezelf niet te veel en verwijt jezelf ook niet te veel. jouw keus is 50 / 50. Of deze:  De politiek, tegenwoordig probeert je te verleiden, vroeger was politiek nobel en groots.  De video bevat veel wijsheden gebaseerd op de meanderende levenservaring van iemand. Het is een advies aan klas schoolverlaters maar het is een hart onder de riem aan iedereen die twijfelend in het leven staat.

We zijn begonnen aan de verhuizing van mij schoonmoeder en dat op haar 87e. Ze verhuist niet vanwege de woning of de goede zorg die ze ontvangt, juist niet, maar ze komt nu vlak bij haar zusters te wonen. Een lastige keus want ze heeft het nu ook erg naar haar zin. Toch lijkt het me een goede keus. Dus maar weer alles ingepakt en 10 kilometer verderop weer neerzetten. Uiteindelijk heeft ze die keus gemaakt. Daarmee geeft ze antwoord op de vraag:  Hoe wil ik de laatste fase van mijn leven doorbrengen? De tijd dat ouders bij kinderen kwamen inwonen is echt wel over. Hoewel ik er sporadisch nog wel van hoor. Het wegstoppen in een bejaardenhuis wordt ook ontmoedigd nu de scheiding tussen wonen en zorg wordt doorgevoerd. Mensen krijgen nu langer zorg in hun eigen omgeving.     

De vraag: "hoe zie je je eigen laatste levensfase" is best lastig. Gisteravond stond ik op een feest bij een groepje te praten en toen ging het er ook over. Iemand vertelde dat de Eskimo's oudere mensen op een ijsschots zetten en ze lieten wegdrijven. Het criterium was als iemand zich niet meer nuttig kon maken. Bijvoorbeeld als iemand geen tanden meer had en dus zijn gebit niet meer kon gebruiken om de huid van zeehonden te bewerken. Reden om iemand op een ijsschots te zetten. Waarschijnlijk wel omgeven met de nodige rituelen. Dat leek een aantal mensen wel iets. Anderen gruwden er van.

Eigenlijk is het de discussie die nu ook in de maatschappij speelt. Ooit was er het beeld dat als je 65 was je naar het bejaardenhuis kon en dan hoefde je niets meer te doen. Alles werd voor je gedaan. Een tevreden oude dag. Tegenwoordig wordt er eigenlijk verwacht dat je zo lang mogelijk zelfstandig moet blijven. Je hoeft je dan niet nuttig te maken maar wel zo lang mogelijk voor jezelf kunnen zorgen. En misschien is de Eskimo benadering zo raar nog niet. Waarom zou je je niet meer nuttig hoeven maken? En dat hoeft niet altijd te gaan om werken voor geld. 

Een paar weken was ik te gast bij het oude RKZ. Een oud ziekenhuis dat 34 jaar geleden is gekraakt en waar tegenwoordig 250 mensen samen wonen en daar zo hun eigen regels hebben. Je kunt daar status krijgen door je in te zetten voor de gemeenschap. Het toewijzen van een grotere woonruimte is afhankelijk van je inzet voor het geheel. Het moet je gegund worden.

De laatste levensfase bestaat nu vaak uit het rekken van leven en alles moet uit de kast gehaald worden om een leven te behouden. In het gesprek gisteren waren er een paar mensen die van het een op het andere moment iemand was verloren. Geen mogelijkheid om afscheid te nemen. Zo anders dan een lange lijdensweg waar veel tijd is om afscheid te nemen maar waar het ook voor de naasten een heftige tijd is. Het van het één op andere moment verlies hebben we als gezin meegemaakt oen mijn vader 34 jaar geleden plotseling overleed. Hij was toen 49. Dat is op een andere manier heftig. Toch is er een deel van hem altijd bij me daar kwam ik achter ik bezig was  met de vraag: waarom ik de dingen doe die ik doe. Zie vorige blog. Een groot deel komt van je ouders. Daar kan je blij mee zijn of niet. Dat is een gegeven. In mijn geval ben ik er erg blij mee. Blij dat je ook een stukje weer door mag geven aan mijn kinderen.  Vandaag is het vaderdag. Een mooie dag om hier even bij stil te staan. Nieko is voor zijn werk in China, we hebben zo nu en dan contact. Gemma is vandaag even thuis en had aan vaderdag gedacht. (Ee nieuwe beurs) Daarnaast was misschien wel het leukste kado,  dat ze me haalde van het feest. want ik had echt wel een Bob nodig. Toch een leuke traditie, vaderdag. 

Zojuist reed er een claxonnerende vrachtauto door het dorp, het eerste elftal van de voetbalvereniging is gepromoveerd. Dat heeft 10 jaar op zich laten wachten maar het is nu een feit. Leuk om al die voetballers uit hun dak te zien gaan. Misschien is voetbal (of teamsporten in het algemeen) wel het mooiste voorbeeld hoe mensen met elkaar toewerken naar een doel. Niet voor niets worden succesvolle coaches vaak gevraagd voor het bedrijfsleven. De parallellen zijn er overduidelijk. Nu is het bij sport redelijk overzichtelijk in redelijk beperkte tijd tegenstanders verslaan. 

Maar hoe doe je dat als de doelen wat vager zijn en de tijd veel ruimer. Je wilt in je dorp mensen betrekken bij groenonderhoud omdat de gemeente het geld er niet meer voor heeft. Of misschien wil je iets met zorg of energie in het dorp of de buurt. In onze huidige maatschappij is tegenwoordig de eerste reactie als we geld hebben dan…. Alleen daar zit dan het probleem want geld is schaars (of het is er helemaal niet). Het moet dus door de mensen gedragen worden. En die mensen moeten min of meer hetzelfde doel nastreven. De eerste stap is dus de mensen rond dat doel elkaar laten ontmoeten. We hadden afgelopen week de ondernemersbeurs Westerkwartier. Ondernemers uit de gemeenten Marum, Leek, Zuidhorn en Grootegast kwamen bij elkaar in de herbouwde Postwagen in Tolbert. Het was erg gezellig en er werd volop genetwerkt het aantal bezoekers was niet erg groot maar gelet op de geanimeerde gesprekken werden er volop ervaringen uitgewisseld. Misschien is de naam ondernemersbeurs ook wel niet een juiste. Misschien moet het accent meer komen te liggen op hoe we als ondernemers samen op kunnen trekken. Hoe we samen dingen kunnen realiseren. En dat is meer dan wat er met beurs bedoeld wordt daar draait het om aantallen bezoekers.

De dinsdagmorgen stond voor mij in het teken van de ontmoeting met het koningspaar. Het was een geweldig leuke morgen. Wat was er een leuke sfeer en wat was onze koning belangstellend. Hij nam de regie van het gesprek en zocht duidelijk contact met dorpsbewoners. Natuurlijk is dat zijn vak maar toch. We waren er met 10 mensen uit ons dorp. Mensen die het erg leuk vonden om er te zijn. Dat geldt niet voor alle dorpsbewoners, sommigen hoefden niet zo nodig. Maar het was merkbaar dat op dinsdagmorgen iets ons allen bond. Veel, heel veel oranje fans waren om de koning en koningin te zien, te ontmoeten. Het is misschien wel het mooiste symbool wat we als land hebben. Het koningshuis en alle oranje er om heen.

Soms zou je dat wel willen vastpakken: de teamgeest in een voetbalteam, de trots op een dorp of de ondernemersgeest in een regio of dat wat ons bindt als volk. Het is allemaal niet zichtbaar maar het is er wel. 

De Nationale dagen zitten er al weer een paar dagen op. Koninginnedag was onvergetelijk en dat is op een heel andere manier ook 4 mei. "Opdat wij niet vergeten". Op ons dorp vieren we 4 mei nu weer jaarlijks. Het was traditie geworden om dat om de 5 jaar te doen. Mooi dat dat nu weer jaarlijks is. Met stilte, het Wilhelmus en gedichten door schoolkinderen. De discussie om het alleen te beperken tot de slachtoffers van de 2e wereldoorlog vind ik zelf wel een beetje raar want een oorlog kent eigenlijk alleen maar verliezers. 

Tijdens onze reis naar Amerika bezochten ook Arlington Cemetery. De nationale begraafplaats in Washington. Indrukwekkend groot. Het is een nog operationele begraafplaats waar nog iedere werkdag 27 militaire begrafenissen worden gehouden. Hoewel je er als toerist wordt rondgeleid en er met veel ceremonieel de wacht bij het monument voor de onbekende soldaat iedere half uur wordt gewisseld is het voelbaar dat er diep respect is voor de gevallenen. In 1989 was ik ook in Washington en toen was net het Vietnam Monument gereed en daar was het één en al emotie, veel huilende familieleden. We zijn toen ook maar snel weggelopen daar paste toen geen toeristen tussen. Dat is inmiddels anders nog steeds worden bij het Vietnam monument fotootjes gezet bij de indrukwekkende muur met de namen van de gevallen militairen. Maar duidelijk wel bedoeld als voorlichting dus ook aan toeristen. 

Een week later waren we aan de andere kant van het land en toen troffen we bij Santa Monica Beach naast de Santa Monica Pier een heel stuk strand waar iedere zondag witte en rode kruisjes worden geplaatst. Arlington West, a project of Veterans For Peace. Iedere week worden daar symbolisch lijkkisten met de Amerikaanse vlag erop neergezet. Iedere week voor iedere gevallene een kist. Een soort eerbetoon / protest aan de gevallen militairen in Irak en andere oorden. Daar wordt de gevallen tegenstanders herdacht en misschien nog wel indrukwekkender de gevallen van zelfmoord bij militairen. Daar waren veel bloemen brieven foto's en een wand met foto's met minder fraaie beelden van wat een oorlog doet.

3 totaal verschillende manieren om slachtoffers te gedenken. Als ik dan kijk naar de indrukwekkende uiting op het strand waar ze ook de slachtoffers van de "tegenpartij" herdenken inclusief de slachtoffers door zelfmoord, dan is de discussie bij ons rond de 4-mei viering na 70 jaar wel een beetje bijzonder.

Je bent zo weer in het ritme na een vakantie. Woensdag kwamen we terug uit een andere cultuur en dat lijkt al weer lang geleden. Is er bij Amerika sprake van een heel andere cultuur? In mijn ogen wel. Het land is zo anders georganiseerd. Wij uit Nederland kijken daar soms toch een beetje raar tegenaan. Wij vinden het wel wat oppervlakkig. Na de eerste vraag: “Hoe is het met je?” blijkt dat ze helemaal niet willen weten hoe het met je gaat. En dan komt ook al snel de vraag: Where are you from? Om vervolgens te vertellen wat ze met Nederland of Europa hebben. It’s near Sweden isn’t it? Toch wil men vaak wel meer weten van andere culturen als er de tijd voor is.

Toch nog even 2 leuke voorvallen. Ze zijn in onze ogen misschien een beetje raar maar daartegenover zullen wij ook wel veel dingen hebben die buitenlanders raar vinden en wij o zo gewoon. Bijvoorbeeld de kaasschaaf.

Het eerste voorval was de eerste week toen Gemma een telefoontje kreeg dat ze in principe was aangenomen na een sollicitatie en dus was er iets te vieren. We zochten een leuk terras op (wat daar nog lang niet altijd mee valt) en wilden gaan zitten maar een ober verwees ons naar binnen om een plek toegewezen te krijgen. Daar stond iemand achter een receptie te vertellen dat het terras vol was en dat we moesten wachten. Terwijl we hadden gezien dat er tafeltjes vrij waren.Maar ja het systeem gaf aan: alles bezet. Gelukkig werd het snel opgelost maar het is wel een voorbeeld hoe de functies daar gescheiden zijn. De ober bood zijn verontschuldigingen aan en vond het blijkbaar zelf ook wat genant.

We hebben veel geslapen in motels, niet al te veel luxe maar wel geweldig grote kamers met 2 tweepersoonsbedden, altijd een bad en soms een koelkast. Het ontbijt wat er soms beloofd werd was in 2 gevallen niet meer dan staande koffie koffie drinken met een broodje erbij. Maar ja de prijs was er naar en voor de rest niets op aan te merken, keurig. Het laatste hotel beloofde ook een swimming pool. Nu was het daar nog net te koud voor maar het was er wel, nou ja pool. Wij zouden het een jacuzzi noemen. Alles in Amerika is groter behalve de zwembaden dan. Tot mijn grote vermaak hing er wel een bord dat bijna even groot was dan het bad zelf met de waarschuwing dat er geen badmeester aanwezig was.

Natuurlijk is er nog veel meer over onze reis te vertellen wat we gezien hebben en gedaan. Het is samen te vatten met het was een geweldig leuke reis. Iets om samen op terug te kijken met een heel vertrouwde reis genoot. We kennen elkaar al het hele leven dus geen enkele verrassing. Voor Gemma breekt er een nieuwe fase in haar leven aan: aan het werk. Zelf moet ik weer op zoek naar de draad om hem weer op te pakken.

Op 1 april is de 2e editie van de verkiezing van Het Leukste Dorp Van Groningen gestart. Natuurlijk hoop ik voor RTV noord en het dagblad dat het net zo gaat leven als bij de eerste editie. Toch doen we er als dorp zoals het nu lijkt niet aan mee. Het is natuurlijk altijd mogelijk dat iemand uit Zevenhuizen ons dorp aanmeldt. Dat na enige tijd een groep toch weer de handschoen oppakt. Maar ik ben bang dat deze keer de chemie ontbreekt. In 2011 hebbenwe wel heel veel in gang gezet. Het klopte allemaal. De promoclip, de wensdag voor ouderen, de ongelijke strijd met Tolbert, de reis naar Zevenhuizen ZuidHolland en de betrokkenhied in het dorp. Iedereen die de kennissen achter de broek aan zat om te stemmen. Daar kunnen we niet weer mee aankomen. Het hele traject was erg speciaal, dat is niet zomaar even over te doen. Het is geen hardloop wedstrijd waar je voor kunt trainen.

Het is te merken dat Rtv noord het jammer vindt dat we niet enthousiaster zijn, maar dat is een wat mager argument om wel weer mee te doen. De eerste editie sloot heel mooi aan bij het gevoel van trots. Het was meer dan een wedstrijd, het ging over verbondenheid met je omgeving en medebewoners. De term saamhorigheid viel vaak. Of die sfeer en omstandigheden weer ontstaan, ik hoop het voor de organisatoren, want het was heel erg bijzonder. De afgelopen week hoorde ik in het dorp dat we de ervaring, die we als winnaar hebben gehad, ook graag een ander dorp gunnen. Dat is denk ik zoals veel 7huisters er over denken. En of we weer mee doen hangt niet van mij alleen af. Er is een vacature, ik meld het dorp niet weer aan, maar als iemand anders wil, dan mag dat natuurlijk. Ik ben maar een van de bewoners en heb het niet alleen voor het zeggen.

De vorige keer melden we ons als 103e dorp aan, er is dus ook nog wel de tijd.

Sinds een paar jaar kom ik op allerlei fronten het fenomeen krimp tegen. Op de lange termijn gaat Nederland als geheel krimpen. De deskundigen verwachten dat dit ergens gaat gebeuren rond 2038. Maar omdat er ook nog gebieden groeien is de krimp vooral waarneembaar aan de randen van het land. In onze provincie is dat nu al aan de hand in noord en oost Groningen. 

Krimp is dus een gegeven maar wat veel sluipender is is de verandering in leeftijdsopbouw. Meer ouderen en minder jongeren. Die jongeren trekken sneller weg uit de krimpgebieden dat maakt het fenomeen krimp zo boeiend. De afgelopen week was in bij het krimpcafé in Leeuwarden. Na het verplichte praatje van een gedeputeerde was Tialda Haartsen aan het woord. Ze bracht het verheel van de krimp duidelijk, met voldoende informatie, relativerend, maar ook in mijn ogen heel reëel. Ze schetste een proces als ware het een rouwproces. Ontkenning, Protest (of boosheid), Onderhandelen en vechten, Depressie en Aanvaarding. De afname van jongeren gaat hard en dat duurt ook nog wel een poosje. Krimp op een dorp tegengaan om bijvoorbeeld de school open te houden is lastig want waar moeten die kinderen vandaan komen? Uit het naastgelegen dorp? Daar is men ook bezig met soort gelijke plannen en ook daar krimpt het. 

De overheid is aan de slag met krimp. In de Eemsdelta is en al druk bezig voorzieningen te bundelen. Maar of dat allemaal wel zo handig is weet ik zo niet. Er zijn allerlei rapporten en als ik daar doorheen blader valt me een ding op het gaat altijd over voorzieningen. Maar ook is overal te lezen dat het het niet gaat om stenen maar vooral over de sociale verbanden. Daar is in al die rapporten niet veel over te lezen hooguit dat ze belangrijk zijn. Ja de overheid gaat uit van een dak per kern. Oftewel in ieder dorp is of komt een ontmoetingsplek. 

Er is landelijk een heuse site www.vanmeernaarbeter.nl daar staat veel informatie. Daar komt ook het plaatje hierboven vandaan. Dat plaatje laat zien dat er tot 2040 krimp is in de gebieden waar het nu ook is, plus nog een stukje in Gelderland en de Achterhoek. Dat lijkt me toch niet te kloppen.

Uit het woon en leefbaarheidsplan Eemsdelta las ik iets wat me aan het denken zette: Als er dan geconcentreerd moet worden, àls er dan verhuisd moet worden, àls er dan een verandering komt, dan moet het ook het beste zijn dat er is. Scholen, winkels, medische zorg: ze moeten top zijn.

Dat vraag ik me af. Waar is dat op gebaseerd? Willen de bewoners dat het allemaal top is? En wat is dan top? Als je de mensen vraagt denk ik dat je een totaal ander antwoord krijgt. Het lijkt er op dat de overheid het krimpvraagstuk domineert. Terwijl overal is te lezen dat de burgers de verandering moeten vormgeven.

Er zit 1 plaatje in het plan wat misschien nog wel het aller duidelijkst is. De afname van de bevolking in de Eemsdelta naar leeftijdsopbouw. Dat begrijp ik en dan is wel duidelijk dat er een hoop te veranderen staat. En dat gaat alleen nog maar harder. Tot 2040 is er voor veel regio's zo'n plaatje van krimp lijkt me. Anders dan het grijze plaatje aan het begin doet vermoeden. Of ben ik het spoor bijster? 

De herindelingsdiscussie werd deze week aan het eind een beetje weggedrukt door het rapport over Project X. En aan de andere kant raken deze beide onderwerpen elkaar wel. Was het feestje anders gelopen als het georganiseerd was in een wijk van Groningen, zeg Helpman? Oftewel was de gemeente Haren groter geweest, was het dan ook uit de hand gelopen.? Dat zullen we nooit weten.  En trouwens hoe zwaar is de overheid te verwijten dat het zo mis ging? Zelf denk ik niet zo erg. maar… dat dezelfde overheid wel stoer bleef volhouden dat ze alles hadden bekeken en alles onder controle hadden is wel te verwijten. Het getuigt van oud denken en zeker weinig kennis van de huidige maatschappij waarin dingen aan het veranderen zijn. De burgemeester hoeft wat mij betreft nu niet weg maar geef hem in vredesnaam geen rol bij de gemeentelijke herindeling.

Waar gaat het eigenlijk om? De maatschappij verandert en dat proces is mooi te lezen in het rapport Loslaten in vertrouwen. Als je dat hebt gelezen is het soms echte humor om bestuurders bezig te zien. Ze stralen soms nog uit de wijsheid in pacht te hebben en nodigen burgers uit ideeën aan te dragen. De afgelopen week het weer 2 keer meegemaakt. Maar de rol van de overheid is uitgespeeld op een aantal terreinen. Ze hebben in het verleden het geld verbrast door leuke dingen voor de mensen te organiseren. Sport locaties, nieuwe gemeentehuizen, te grote scholen en allerlei dingen die nu in een sneltreinvaart moeten worden afgestoten. Deels omdat er minder geld van het rijk komt en er komen ook nog meer taken. En deels omdat de lokale overheid is gaan ondernemen met grond verkopen. Daar moet nu ferm op worden afgeboekt. Toch blijven veel overheden uitstralen dat ze het nog willen regelen.

Maar er wordt iets anders geëist: Openheid. Je kunt burgers alleen vragen mee te denken mee te doen als er volstrekt openheid van zaken is. Daarbij past geen kaarten tegen de borst houden WOB verzoeken frustreren door het witkalken van informatie omdat er strategische informatie in zou staan. Of nog leuker concurrente gevoelige informatie. Bedrijven die zaken doen met de overheid moeten zich beseffen dat die informatie open is. Geen onder onsjes met wethouders. Anders moeten ze geen zaken doen met de overheid. Het wordt steeds duidelijker.

Er komt steeds meer informatie te beschikking soms verstrekt door de overheid (zie https://data.overheid.nl/ en soms gewoon ontsloten door particuliere initiatieven. Een mooie zag ik laatst. www.gemeentebuzz.nl ) Prachtig! Daar staat wat een gemeente doet met twitter. En natuurlijk kijk je dan even naar de eigen gemeente, in mijn geval Leek. Die bungelt in heel veel opzichten onderaan. Vergeleken met de beoogde fusiepartners Marum en Grootegast zelfs een beetje sneu. Maar er is vooruitgang in 2011 deden ze niets met twitter en was van B&W geen E-mail te vinden op de site. 

Wat opvalt is dat Gemeenten veel meer zenden dan ontvangen. Volgens het rapport "loslaten in vertrouwen" moet dat veranderen. Het moet allemaal opener. Ambtenaren moeten bereikbaar en aanspreekbaar worden: Een vierde vereiste voor die nieuwe overheid is dus dat aan ambtenaren hoge eisen worden gesteld aan de communicatieve vaardigheden. Daar waar zij zich voorheen vooral konden toeleggen op kennisverwerving op inhoudelijke dossiers en de collega’s van de afdeling communicatie het contact met de buitenwereld verzorgden, gaan communicatieve competenties deel uitmaken van het standaard functieprofiel van de gemiddelde ambtenaar worden . (uit het rapport loslaten in vertrouwen)  Dat begint met het maken van een linkedinprofiel en daarop te vermelden wat je zoal doet. Dat past helemaal in de netwerksamenleving die we inmiddels geworden zijn. Haren is daarin een "mooi" voorbeeld.  

Maar misschien is het ook wel handig het rapport "loslaten in vertrouwen" te lezen en intern bij een gemeente te bespreken wat dat voor gevolgen heeft. Dan zal blijken dat er andere eisen gesteld wordt aan de interne organisatie. Opener en dat vraagt een andere houding. Uit de comfort zone komen. Weten wanneer je iets niet weet en niet volhouden dat het allemaal goed gaat. Op tijd erkennen dat je hulp nodig hebt. En die hulp is er voldoende aanwezig bij de burger. Maar die komen alleen in beweging als de overheid heeft losgelaten.

Boeiende tijden!!

De afgelopen week las ik het boek: Stop de Amerikanen!. (dank je Femke voor de tip)  In dat boek wordt heel mooi uitgelegd waarin Amerikanen verschillen van ons Europeanen. Het is één grote lofzang op het Rijnlandse. Ik kan me er grotendeels wel in vinden maar er is hier en daar wel een kanttekening bij te plaatsen. Als er tegenwoordig iets duidelijk is,  dan is het wel dat iets niet alleen  goed of alleen fout is. Het is sterk afhankelijk van de omstandigheden en het doel.

Het boek begint met de uitleg van Consequentialisten en de Non-Consequentialisten. Daar had ik nog nooit ooit eerder van gehoord! Eenvoudig gezegd komt het er op neer dat in Amerika de gevolgen van iemand zijn handelen erg centraal staan. In Europa juist niet daar gaat het meer om de intentie, de bedoeling. Zo had ik het nog nooit bekeken maar daar ligt een hoop aan ten grondslag wat verder in het boek wordt uitgelegd. Het komt duidelijk naar voren bij de rechtspraak. Als in Nederland iemand iets met de beste bedoelingen doet en het gaat mis dan is er een grote kans dat hij of zij niet vervolgd wordt. Laatst vertelde iemand met een juridische achtergrond me dat zelden tot nooit een verenigingsbestuurder of stichtingsbestuurder aansprakelijk gesteld word, zolang hij of zij netjes handelt. Goed burgerschap of goed huisvaderschap is een begrip dat we in Nederland hanteren. In Amerika moet je tot in het extreme voorkomen dat iemand geen schade oploopt als gevolg van iemands handelen. De voorbeelden van een waarschuwing "stop geen hond in de magnetron" of "een sticker aan een elektrisch snoer: knip dit niet door", zijn daar mooie voorbeelden van.

Toch heeft Amerika ons veel goeds gebracht. Het streven naar de beste willen zijn heeft tot gevolg gehad dat er een man op de maan is geweest en de macht van Microsoft heeft er mede voor gezorgd dat we over de hele wereld documenten kunnen uitwisselen. Deze week las ik ergens dat nog nooit iemand hoger heeft gesprongen door de lat lager te leggen. Een mooi gezegde die van een Amerikaan geweest zal zijn.  Dat is de kracht van Amerikanen de wil om de beste te willen zijn. En dus ook accepteren dat je diep kan vallen.

In Amerikaanse bedrijven is alles er op gericht om de top van informatie te voorzien zodat daar de juiste beslissingen worden genomen. In het kort gezegd is dat ook een beetje de basis van MBA opleidingen. De organisatie zo in te richten dat het bestuurbaar is. In Europa waren waren we gewoon dat de kennis op de werkvloer is en daar prima de juiste beslissingen kunnen worden genomen. In Europa kunnen we volgens het boek beter omgaan met onzekerheden.

Het is volgens mij een beetje zinloos om te gaan vergelijken wat beter is. Angel Saksisch past het best in Amerika en Rijnlands in Europa. En natuurlijk zijn  daar uitzonderingen op. Voorlopig hebben we op beide continenten een groot probleem. De boel staat aan beide kanten op instorten. Ik hoorde een Amerikaan zeggen in een huis kan ik niet rijden. Door de crisis was hij zijn huis kwijt geraakt en woonde nu in een auto. Dat is omgaan met tegenslagen. Ook in Nederland staan veel huizen onder water zoals dat zo mooi heet. Je zult maar een mooi huis hebben gekocht met een tophypotheek gebaseerd op 2 lonen en dan krijgt een van de 2 ontslag of je wilt scheiden. Dan blijf je zitten met een restschuld. Vervelend, heel vervelend. Maar ook dat vindt zijn plek wel weer. 

Na verloop van tijd is er een nieuwe werkelijkheid, daar wen je aan. Misschien wel met weemoed terug kijkend wat er ooit was. Maar je hoeft er niet minder gelukkig om te worden. Mocht je dit een beetje al te happy pappy vinden. kijk dan even de onderstaande video. (of lees een eerdere blog over ZZP-er en de voedselbank)